Δημοσιεύθη:
13.3.08 @ 9:29 μ.μ.
Ετικέτες:




 

Live Blogging βλέποντας την εναρκτήρια ομιλία του ΓΑΠ στην ΝΕΤ

Πίσω από τον Γιωργάκη, στημένοι καμμιά πενηνταριά νέοι, φοιτητές και άλλοι. Πως πίσω από τον Μάκη στη Ζούγκλα είναι κάτι φοιτητές δημοσιογραφίας; Έτσι. Το ΠΑΣΟΚ και καλά έχει βάσεις στη νεολαία.

- - -

Θα γίνουμε η αλλαγή που πρεσβεύουμε.

(Be the change that you wanna see in the world, που λένε και τα αμερικανάκια -ενθυμούμενοι τον Γκάντι)

- - -

Εγκωμιάζει τον Βενιζέλο.

(τον Ελευθέριο, εννοείται).

- - -

Πρόσφυγες και μετανάστες οι ιδρυτές του ΠΑΚ. Που πίστεψαν στην Ελλάδα. Σήμερα μαζί μας είναι επίσης οι πρόσφυγες και οι μετανάστες.

Σίγουρα πάντως όχι ο ελληνικός λαός.

- - -

Βλέπω εδώ την γενιά του πολυτεχνείου.

Τον Λαλιώτη, τη Δαμανάκη και τον Μπίστη θα εννοεί...

- - -

Δις για να το εμπεδώσουμε:

εκπροσωπούμε όλες τις παραγωγικές δυνάμεις του τόπου. Το μετανάστη που ήρθε εδώ πρόσφυγας.

Τον έλληνα που παραμένει εδώ ντόπιος;

- - -

Καλό μας αγώνα, καλό συνέδριο και καλή μας επιτυχία.

Και καλά κρασσά.

22 σχόλια:

και που να ακούσεις τι είπε ο Τσίπρας

να δες εδώ

Να... επιλέξει στρατόπεδο κάλεσε ο Αλέξης Τσίπρας το ΠΑΣΟΚ ζητώντας να απαντήσει στο ερώτημα εάν τάσσεται υπέρ της άποψης συμμετοχής σε μία «κυβέρνηση η οποία θα διαχειριστεί την κρίση του πολιτικού συστήματος» ή εάν τάσσεται υπέρ μιας λύσης που «ανατρέπει το σημερινό πλαίσιο» εξουσίας.

Όταν έγραφες ότι οι του συριζα ξερογλύφονται για εξουσία, περίμενες ότι θα δικαιώσουν τόσο συντομα;


Το καλό όμως το δήλωσε ο Αλαβάνος!

"Δεν υπάρχει δυνατότητα για συνεργασία σε επίπεδο ηγεσίας"

Δηλαδή θα συνεργασθούν στα καφενεία όταν παίζουν πρέφα με δεξιούς, στο καμάκι και πιθανόν στο ψάρεμα - αν παραστεί μεγάλη ανάγκη...


"Τον έλληνα που παραμένει εδώ ντόπιος;"

χαχαχαχα!!!!

ΟΛΑ ΤΑ ΛΕΦΤΑ!!!!


Εκείνο με την φιλελεύθερη οκτωβριανή επανάσταση πως ακριβώς το είπε ρε παιδιά?


το βρηκα το βρηκα..

"Το λέμε καθαρά: Είμαστε σοσιαλιστές, είμαστε γνήσιοι δημοκράτες, είμαστε πολιτικά φιλελεύθεροι. Ο δημοκρατικός φιλελευθερισμός ήταν η μεγαλύτερη επανάσταση στην ιστορία, που κορυφώθηκε με τη Γαλλική Επανάσταση. Γκρέμισε θρόνους, αριστοκρατίες, εκκλησιαστικές κυριαρχίες, ελευθέρωσε τα πνεύματα, ανέδειξε τα ανθρώπινα δικαιώματα, κατάργησε τη δουλεία.

Παιδί του, που προδόθηκε στην πράξη, ήταν η Οκτωβριανή Επανάσταση."


ο μηδενισμός έχει νόημα μόνο όταν αναφέρεται στον αντίπαλο (στη γελοιότητά του, στην μοχθηρία του ή στην αφέλειά του) εξυπονοώντας παράλληλα την ύπαρξη μιας διαφορετικής προοπτικής κ.λπ. αυτή μπορεί να δηλωθεί ρητά από τον "μηδενιστή" έπειτα από πολύχρονη αποδόμηση κι εκμηδενισμό του αντιπάλου είτε άμεσα. εσύ τι επιλέγεις από τα δύο;


ο μηδενισμός έχει νόημα μόνο όταν αναφέρεται στον αντίπαλο (στη γελοιότητά του, στην μοχθηρία του ή στην αφέλειά του) εξυπονοώντας παράλληλα την ύπαρξη μιας διαφορετικής προοπτικής κ.λπ. αυτή μπορεί να δηλωθεί ρητά από τον "μηδενιστή" έπειτα από πολύχρονη αποδόμηση κι εκμηδενισμό του αντιπάλου είτε άμεσα. εσύ τι επιλέγεις από τα δύο;

Εγώ θα έλεγα ότι ο μηδενισμός έχει νόημα μόνο όταν δεν δέχεται την ύπαρξη εναλλακτικής προοπτικής, αλλά αντιθέτως θεωρεί όλες τις προοπτικές εξίσου αδιάφορες. Αλλιώς τι μηδενισμός θα ήταν;!

Πάντως, αν κατάλαβα το πνεύμα της ερωτήσεως σου, με ρωτάς εγώ που ασκώ κριτική τι θέση έχω. Ε, τις θέσεις μου τις έχω γράψει πολλαπλώς στο ιστολόγιο. Ούως ή άλλως, εξ αντιδιαστολής τις καταλαβαίνει κανείς πολύ εύκολα. Να μια πρόχειρη σύνοψη πάντως, εδώ.

Αλλά θα θυμήσω και μια παλαιά ρήση (Μπρέχτ; δεν θυμάμαι), σχετικά. Έλεγε: "εγώ τους λέω να βγάλουν τον όγκο και εκείνοι με ρωτάνε τι θα βάλω στην θέση του".


Για ποιόν μηδενισμό μιλάμε;

Κάτι τέτοιο προϋποθέτει μια ελάχιστη τουλάχιστον παρουσία που απαξιώνεται.

Εδώ όμως έχουμε να κάνουμε με την διαπίστωση ενός απίστευτου κενού!

Μηδενιστική διαπίστωση δεν υπάρχει!


ο μηδενισμός έχει νόημα μόνο όταν αναφέρεται στον αντίπαλο (στη γελοιότητά του, στην μοχθηρία του ή στην αφέλειά του) εξυπονοώντας παράλληλα την ύπαρξη μιας διαφορετικής προοπτικής κ.λπ. αυτή μπορεί να δηλωθεί ρητά από τον "μηδενιστή" έπειτα από πολύχρονη αποδόμηση κι εκμηδενισμό του αντιπάλου είτε άμεσα. εσύ τι επιλέγεις από τα δύο;

Εγώ θα έλεγα ότι ο μηδενισμός έχει νόημα μόνο όταν δεν δέχεται την ύπαρξη εναλλακτικής προοπτικής, αλλά αντιθέτως θεωρεί όλες τις προοπτικές εξίσου αδιάφορες. Αλλιώς τι μηδενισμός θα ήταν;!

ένας μηδενισμός που δεν δέχεται την ύπαρξη εναλλακτικής προοπτικής, θα ήταν κοινωνικά αδιάφορος αλλά και κοινωνικά ανίσχυρος μηδενισμός, θα ήταν ένας μηδενισμός που δεν εμπεριέχει ένα δέον. ο μηδενισμός που καταγγέλει το "κατεστημένο" (μη παρεξηγείσαι, για τους σύριζα "κατεστημένο" είναι η Εκκλησία) έχοντας πάντα, άμμεσα ή έμμεσα, κατά νου έναν άλλον κόσμο που (μπορεί να) είναι εφικτός, απλώς δεν είναι μηδενισμός. όχι ότι ο μηδενισμός, βέβαια, είναι ένα δέον ούτε ότι είναι αντικειμενικά κακό.


Αλλά θα θυμήσω και μια παλαιά ρήση (Μπρέχτ; δεν θυμάμαι), σχετικά. Έλεγε: "εγώ τους λέω να βγάλουν τον όγκο και εκείνοι με ρωτάνε τι θα βάλω στην θέση του".

ναι, μα η φύση απεχθάνεται το κενό. έχοντας ορίσει κάτι ως καρκίνο βγάζοντάς το θα βάλεις αναγκαστικά κάτι στη θέση του. στη θέση της ενοποιημένης παγκόσμιας αγοράς τους λαούς ή τις παραδόσεις ή την ορθόδοξη θεολογία ή οτιδήποτε άλλο. διότι δεν στέκει κόσμος και κοινωνία δίχως ερμηνεία, άρα δεν η θέληση καταστροφής του παρόντος κόσμου ή της παρούσας ερμηνείας είναι μηδενιστική δίχως την αντιπρόταση/ανθερμηνεία. συνεπώς δεν υπάρχει "βγάζω τον όγκο και με ρωτάν τι θα βάλω στη θέση του". μη βάζοντας κάτι στη θέση του αυτό ακριβώς είναι η παραδοχή ανυπαρξίας εναλλακτικής πρότασης με αποτέλεσμα την κοινωνική περιθωριοποίηση/αδυναμία των φορέων της κριτικής του τωρινού κόσμου/ερμηνείας.

Η εναντίωσή σου στη Νέα Τάξη, όπως την ορίζεις, μαζί και στους τζουτζέδες της, ειδικά τους αριστερούς υποστηρικτές της παγκοσμιοποίησης των ανθρώπινων δικαιωμάτων κ.λπ. μπορεί να είναι σωστή ώς ένα σημείο. όμως, επειδή από την άλλη οι αντίπαλοι των παρόμοιων με τις απόψεις σου ισχυρίζονται ότι οι "εξουσιαστές", το "κατεστημένο" κ.ο.κ. (αυτά τα για οποία τους κατηγορείς πως είναι ή πως τα υποστηρίζουν) είναι οι παπάδες, ο λάος, δεν καταλαβαίνω γιατί να μην έχετε και οι δυο δίκαιο. η ύπαρξη παγκόσμιων κατεστημένων δεν αναιρεί την ύπαρξη εθνικών και παλαιότερων κατεστημένων κι εξουσιαστών. ότι ο Χριστόδουλος ήταν λαϊκιστής κι εθνικιστής δεν αναιρείται επειδή η νέα τάξη που αναφέρεις θέλει να επιβληθεί παγκόσμια: όποιος δεν καταγγέλει και τα δύο (από τη σκοπιά του "αντεξουσιασμού") μπορεί άνετα να κατηγορεί τον άλλον. "εσείς τι μιλάτε για την παγκοσμιοποίηση, ενώ στηρίζετε τους συντηρητικούς, τους εθνικιστές κ.λπ." και "εσείς τι κάνετε κριτικη στην Εκκλησία και στο έθνος-κράτος εν ονόματι της ελευθερίας τη στιγμή που οι ΗΠΑ αλωνίζουν" είναι οι δύο όψεις του ίδιου νομίσματος. η διαφορά είναι στο ποιος είναι ο πιο επικίνδυνος. και οι δύο ωστόσο είναι επικίνδυνοι για τις κοινωνίες, από τη σκοπιά του "αντιεξουσιασμού", της "αντίστασης" στο κατεστημένο (των παπάδων ή των ΗΠΑ, ανάλογα τα γούστα).
μια καθαρά μηδενιστική θέση θα ήταν ότι το παιχνίδι της κυριαρχίας και του εξουσιασμού, της δαιμονοποίησης του εχθρού δεν πρόκειται να πάψει να παίζεται.


ναι, μα η φύση απεχθάνεται το κενό. έχοντας ορίσει κάτι ως καρκίνο βγάζοντάς το θα βάλεις αναγκαστικά κάτι στη θέση του. στη θέση της ενοποιημένης παγκόσμιας αγοράς τους λαούς ή τις παραδόσεις ή την ορθόδοξη θεολογία ή οτιδήποτε άλλο. διότι δεν στέκει κόσμος και κοινωνία δίχως ερμηνεία, άρα δεν η θέληση καταστροφής του παρόντος κόσμου ή της παρούσας ερμηνείας είναι μηδενιστική δίχως την αντιπρόταση/ανθερμηνεία. συνεπώς δεν υπάρχει "βγάζω τον όγκο και με ρωτάν τι θα βάλω στη θέση του". μη βάζοντας κάτι στη θέση του αυτό ακριβώς είναι η παραδοχή ανυπαρξίας εναλλακτικής πρότασης με αποτέλεσμα την κοινωνική περιθωριοποίηση/αδυναμία των φορέων της κριτικής του τωρινού κόσμου/ερμηνείας.

Πολύ σωστά. Αλλά η υπόθεση ανάπτυξης των θέσεων δεν είναι ατομική: είναι κοινωνική υπόθεση. Και το τι θέλουμε σε πρώτο πλάνο -την αναχαίτιση του όγκου- το ξέρουμε όλοι όσοι νιώθουμε την ενόχληση από αυτόν. Πρέπει άραγε να ορίσουμε με λεπτομέρειες όπως ο Φουριέ κάποια μελλοντική κοινωνία; Κοινοτική οργάνωση, αναδιοργάνωση της επαρχίας, άμεση αντιπροσώπευση, εγκατάλειψη του καπιταλιστικού μοντέλου ανάπτυξης, αντικατανάλωση, απλότητα, αυτάρκεια. Ούτως ή άλλως όλα αυτά όχι μόνο υπερβαίνουν την "ανυπαρξία εναλλακτικής πρότασης", αλλά πιστεύω ότι είναι η μόνη βιώσιμη εναλλακτική πρόταση, επί ποινή καταστροφής του πλανήτη. Υπάρχει άλλο βιώσιμο μοντέλο ικανό να σηκώσει έναν πλανήτη τον 7-8 δις. ανθρώπων σε μερικές δεκαετίες;

Η εναντίωσή σου στη Νέα Τάξη, όπως την ορίζεις, μαζί και στους τζουτζέδες της, ειδικά τους αριστερούς υποστηρικτές της παγκοσμιοποίησης των ανθρώπινων δικαιωμάτων κ.λπ. μπορεί να είναι σωστή ώς ένα σημείο. όμως, επειδή από την άλλη οι αντίπαλοι των παρόμοιων με τις απόψεις σου ισχυρίζονται ότι οι "εξουσιαστές", το "κατεστημένο" κ.ο.κ. (αυτά τα για οποία τους κατηγορείς πως είναι ή πως τα υποστηρίζουν) είναι οι παπάδες, ο λάος, δεν καταλαβαίνω γιατί να μην έχετε και οι δυο δίκαιο. η ύπαρξη παγκόσμιων κατεστημένων δεν αναιρεί την ύπαρξη εθνικών και παλαιότερων κατεστημένων κι εξουσιαστών. ότι ο Χριστόδουλος ήταν λαϊκιστής κι εθνικιστής δεν αναιρείται επειδή η νέα τάξη που αναφέρεις θέλει να επιβληθεί παγκόσμια: όποιος δεν καταγγέλει και τα δύο (από τη σκοπιά του "αντεξουσιασμού") μπορεί άνετα να κατηγορεί τον άλλον. "εσείς τι μιλάτε για την παγκοσμιοποίηση, ενώ στηρίζετε τους συντηρητικούς, τους εθνικιστές κ.λπ." και "εσείς τι κάνετε κριτικη στην Εκκλησία και στο έθνος-κράτος εν ονόματι της ελευθερίας τη στιγμή που οι ΗΠΑ αλωνίζουν" είναι οι δύο όψεις του ίδιου νομίσματος. η διαφορά είναι στο ποιος είναι ο πιο επικίνδυνος. και οι δύο ωστόσο είναι επικίνδυνοι για τις κοινωνίες, από τη σκοπιά του "αντιεξουσιασμού", της "αντίστασης" στο κατεστημένο (των παπάδων ή των ΗΠΑ, ανάλογα τα γούστα).

Αυτή η θέση όμως νομίζω παγιώνει στατικά την δυναμική της κοινωνίας. Δηλαδή ο εχθρός του χθες δεν είναι αιωνίως εχθρός, ούτε το αντίστροφο. Όταν τα διακυβεύματα και οι συνθήκες ήταν σε κάποιο πλαίσιο Χ, ναι, η εκκλησία μπορεί να είχε ρόλο αντεπαναστατικό. Αυτά δεν είναι αιώνια, ούτε παγιωμένα στην φύση των πραγμάτων. Να πάρε ένα παράθεμα:

= = = = =

Ευτ. Μπιτσάκης Τόν ξέρετε. Φυσικός. Εχει εργαστεί στήν Γαλλία, λένε ‐ λέει κι ο ίδιος ‐πώς ο καθηγητής του, ξέχασα τό όνομά του, είχε φτάσει στήν θεωρία της
σχετικότητος ένα μήνα μετά τόν Αϊνστάϊν.

Μαρξιστής, χρόνια στο κκε, μιά στιγμή έφυγε, εκδίδει ένα μαρξιστικό περιοδικό. Που και πού γράφει στα νεα. Στο τελευταίο του άρθρο, σχετικό με το εβρό, καταλήγει:

"Είμαστε εναντίον της Ενωμένης Ευρώπης των πολυεθνικών και της καταπάτησης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, όχι από τις θέσεις ενός παρωχημένου εθνοκεντρισμού, αλλά με αφετηρία την προοπτική μιας πραγματικής συναδέλφωσης και συνεργασίας των λαών της ηπείρου μας. Ο Ευτύχης Μπιτσάκης είναι ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων."

Συναδέλφωσι καί συνεργασία. Ωραία, συμφωνούμε. Ο Μπιτσάκης εννοεί ένα πανευρωπαϊκό σοσιαλισμό, γιατί χωρίς αυτόν, η συναδέλφωσι και η συνεργασία καταντούν κούφιες λέξεις. Τ αφήνω αυτό στην άκρη.

Οχι λέει στόν "παρωχημένο εθνοκεντρισμό". Δεν εννοεί πολιτικά συστήματα όπως ο ναζισμός κί ο φασισμός, διότι αυτά δεν είναι ενεργά ‐όπου υπάρχουν εχουν φολκλορικό χαρακτήρα ‐ και διότι δεν χωρούν σήμερα στο εσωτερικό της νέας τάξις, εφ όσον η τελευταία έχει επιλέξει άλλο δρόμο ολοκληρώσεως. Το μοντέλλο Χίτλερ απέτυχε, αν και κληροδότησε ένα σωρό τεχνικές και ιδέες στους σημερινούς ηγέτες της ενώσεως του κόσμου. Εννοεί τά τμήματα εκείνα του πληθυσμού, πού αντιδρούν από θέσεις της παραδόσεως, θρησκευτικές, πολιτικές, ιστορικές, ικογενειακές, στην νέα τάξι καί τήν παγκοσμιοποίησι. Είναι ακριβώς τα τμήματα εκείνα του πληθυσμού, πού εχουν δεχθεί τα σφοδρότερα χτυπήματα από τόν νεοταξικό εχθρό. Ο Μπιτσάκης τα ονομάζει παρωχημένα και συμμαχεί με τήν νέα τάξι, στόν κύριο στόχο της.

Ο μαρξιστής Μπιτσάκης είναι ένας συνεπής νεοταξίτης. Δεν το αισθάνεται. Δεν με νοιάζει καθόλου. Θα πρεπε να το ξέρη. Ο Μπιτσάκης μένει πιστός στις μαρξιστικές αρχές του. Ομως πάσχει από σκλήρυνσι κατά θεωρίας, δεν παρακολουθεί τα γεγονότα και τις αλλαγές, δεν αναγνωρίζει τις τροπές των πραγμάτων, τα νέα πρόσωπα του ιμπεριαλισμού. Βαράει σ έναν στόχο πού χει αλλάξει θέσι κι έτσι καταντά να βαράη στο πουθενά.

Ο Μπιτσάκης συμμαχεί με τήν νέα τάξι. Οι εχθροί της είναι και δικοί του εχθροί. Κύριος στόχος της νέας τάξις σήμερα, παντού, είναι αυτός ο "παρωχημένος εθνοκεντρισμός " ‐ κράτος, σύνορα, εθνικές και φυλετικές ταυτότητες, γλώσσες, κοινωνικές και εθνικές ιδιοπροσωπίες, θρησκευτικές πίστεις. Να σας θυμίσω πώς αυτά ακριβώς ήσαν και οι πολεμικοί στόχοι του υπαρκτού σοσιαλισμού, στα κράτη πού συγκροτούσαν τήν πρώην ΕΣΣΔ;

Κάντε μιά βόλτα από τον ριζοσπάστη επίσης, να δείτε τήν θέσι του κόμματος για το αφγανικό. Νεοταξ μέχρι το κόκκαλο.

Κι όμως, όλοι οι πόλεμοι πού έχει μέχρι στιγμής κάνει η νέα τάξι, και οι 3 είναι πόλεμοι εναντίον ενός "παρωχημένου εθνοκεντρισμού" .

Γιουγκοσλαβία, Ιρακ, Αφγανιστάν. Οταν τελειώσουν με τον "παρωχημένο εθνοκεντρισμό", μέ τόν "μεσαιωνικό Χριστόδουλο", θα περιλάβουν τον Μπιτσάκη ίσως ‐ πάντως σήμερα, αυτός και οι μαρξιστές, όπως εχω πει εκατό φορές , είναι όπως βλέπετε συμμέτοχοι, συνοδοιπόροι και συνδημιουργοί της νέας τάξις.

Α. Φ.


άραγε να ορίσουμε με λεπτομέρειες όπως ο Φουριέ κάποια μελλοντική κοινωνία;

Εντάξει, κι ο μαρξισμός toy 19ου αιώνα κατέληξε "εξουσία των σοβιέτ + εξηλεκτρισμός" τον 20ό. αναγκαστικά κάθε νικητής ορίζει λεπτομερώς την μελλοντική κοινωνία.


Κοινοτική οργάνωση, αναδιοργάνωση της επαρχίας, άμεση αντιπροσώπευση, εγκατάλειψη του καπιταλιστικού μοντέλου ανάπτυξης, αντικατανάλωση, απλότητα, αυτάρκεια. Ούτως ή άλλως όλα αυτά όχι μόνο υπερβαίνουν την "ανυπαρξία εναλλακτικής πρότασης", αλλά πιστεύω ότι είναι η μόνη βιώσιμη εναλλακτική πρόταση, επί ποινή καταστροφής του πλανήτη. Υπάρχει άλλο βιώσιμο μοντέλο ικανό να σηκώσει έναν πλανήτη τον 7-8 δις. ανθρώπων σε μερικές δεκαετίες;

Υπάρχει και έχει περιγραφεί από τον Όργουελ. ωστόσο κάτι τέτοιες αντιπροτάσεις είναι ανεφάρμοστες. είναι σα να μιλάς για άμεση δημοκρατία στα 196 π.Χ. τα μεγέθη είναι παγκόσμια και όποιος έχει το μεγαλύτερο "μέγεθος" (ας μη πάει ο νους των αναγνωστών στο πονηρό) επικρατεί. σήμερα επικρατούν οι Ηπα, αυριο ίσως η Κίνα. φαντάζεσαι μια Κίνα (ή όποια χώρα επιδιώκει την παγκόσμια ηγεμονία) "αναρχοαυτόνομη"(πράγμα ενάντιο στην ίδια την "εθνική παράδοση", η οποία εν γένει θεοποείται ως αντι-νεοταξική), κοινοτική, αυτάρκη και αντικαπιταλιστική ; θα γινόταν στη στιγμή το κλωτσοσκούφι που ήταν στα 1940. όπως κλωτσοσκούφι ήταν κάθε πόλη κράτος της ελληνιστικής περιόδου. με δεδομένους κανόνες παιχνιδιού (ο ισχυρότερος κερδίζει) μόνο όποιος παίζει σύμφωνα με αυτούς επικρατεί. το ζήτημα δεν είναι πού θέλουμε να πάμε ή ποιος δρόμος είναι ο "εφικτός και βιώσιμος" (βιώσιμη ήταν και η επικράτηση των Ρωμαίων για 500 χρόνια, με στυγνή καταπίεση της σκέψης και της πολιτικής δραστηριότητας), αλλά ότι μόνο πλανητικά, τεράστια μεγέθη μπορούν να επικρατούν και να επιβάλουν την αντίληψή τους για τα πράγματα. η αχαϊκή συμπολιτεία έχασε, ο τότε γνωστός κόσμος έγινε ένα ,ένα υπό τον τρόπο που το αντιλαμβάνονταν οι νικητές. αλλά αν είναι τελικά ζήτημα δύναμης να επικρατήσουν οι καλοί κι όχι οι κακοί παγκοσμιοποιητές, τότε οι πρώτοι θα γίνονταν χαλίφηδες στη θέση των χαλίφηδων, όπως συμβαίνει πάντοτε. για να μπορείς να συγκεντρώσεις τέτοιά δύναμη ώστε να εκθρονίσεις τον σημερινό κυρίαρχο και την κοσμοαντίληψή του (της ισχύος) σημαίνει ότι στην πράξη αποδέχεσαι αυτήν την κοσμοαντίληψή του (την αποτελεσματικότητα και αναγκαιότητα της ισχύος, του πλούτου και συνεπακόλουθα της αποτελεσματικότητας, την μη αυτάρκειας, της οργάνωσης, της πειθαρχίας κ.λπ.).


Δηλαδή ο εχθρός του χθες δεν είναι αιωνίως εχθρός, ούτε το αντίστροφο. Όταν τα διακυβεύματα και οι συνθήκες ήταν σε κάποιο πλαίσιο Χ, ναι, η εκκλησία μπορεί να είχε ρόλο αντεπαναστατικό. Αυτά δεν είναι αιώνια, ούτε παγιωμένα στην φύση των πραγμάτων.

νομίζω ο εχθρός του εχθρού δεν είναι πάντοτε φίλος ή, αλλιώς, δείξε μου τον εχθρό του εχθρού σου, να σου πω τι είσαι. αν ο αντεξουσιασμός είναι θέμα αρχής, τότε είναι εξίσου αντεξουσιαστική η φιλία και συμμαχία με την Εκκλησία (η οποία, όπως κάθε οργανωμένη ομάδα, επιδιώκει την επικράτησή της) με την φιλία και συμμαχία με όσους (Τσίπρα, Πασοκ, αριστεροφιλελεύθερους λάτρεις των Ηπα) κατακρίνεις. μπορείς απλώς να πει "ναι, οι χριστόδουλοι είναι οπισθοδρομικοί, μα είναι μικρότερος κίνδυνος από τη νέα τάξη". δώσε θάρρος στο χωριάτη να σ' ανέβει στο κρεββάτι. και οι ταλιμπάν έτσι ήταν κάποτε. και, επειδή ο Άνθιμος δε θα γίνει εξουσία ποτέ, δε σημαίνει ότι είναι ένας αξιόπιστος σύμμαχος ενάντια στους εγχώριους πρετεντέρηδες και στα αφεντικά τους ούτε σημαίνει ότι δεν μπορεί εντός της χώρας να επικρατούν συντηρητικές απόψεις. γιατί η συνισταμένη μιας τέτοιας "δίχως λεπτομερείς ορισμούς" αντι-νεοταξικής προσπάθειας, και με συνωμοσιολόγους και αμεσοδημοκράτες, και αντιχριστιανούς και με εραστές του Προσώπου, για χάρη της "περισσότερης ισχύος" δεν θα οδηγήσει παρά σε μελλοντικές διασπάσεις.


και, αναφορικά με τον Μπιτσάκη, δεν αντιλαμβάνεται ο Α.Φ. πως παγκοσμιοποίηση και τάση για ομογενοποίηση και εξάπλωση/διεθνή κυριαρχία υπάρχει από τον καιρό του χριστιανισμού ή μάλλον της αθηναϊκής δημοκρατίας. το μόνο που αλλάζει είναι τα προσχήματα και οι δικαιολογίες. αλλά όταν υποστηρίζεται ότι στην παρούσα φάση όσα λέει ο Μπιτσάκης αντικειμενικά βοηθούν την "νέα τάξη" (επειδή οι φορείς των ιδεωδών του Μπ. ηττήθηκαν και είναι ανίσχυροι πια), δεν είναι αφενός παρά επιβεβαίωση ότι το τσουβάλιασμα που κάνουν οι αριστεροφιλελεύθεροι ("φαιοκόκκινοι") είναι σωστό, αφετέρου ότι (επειδή οι μη συντηρητικοί αντι-νεοταξίτες είναι κοινωνικά ανίσχυροι ενώ οι συντηρητικοί είναι ισχυροί, εθνοκρατικά τουλάχιστον) ο μόνος που κερδίζει είναι οι αριστεροφιλελεύθεροι στο πεδίο των εντυπώσεων και οι ακροδεξιοί στο εκλογικό σώμα.


Υπάρχει και έχει περιγραφεί από τον Όργουελ.

Θα μπορούσε να υπάρξει βέβαια ένας συνδυασμός Όργουελ -στον ανεπτυγμένο κόσμο- και Μαντ Μαξ -αλλαχού, Αφρική και Μέση Ανατολή πχ.-, σε συνθήκες οικολογικού και οικονομικού αβίωτου.

ωστόσο κάτι τέτοιες αντιπροτάσεις είναι ανεφάρμοστες. είναι σα να μιλάς για άμεση δημοκρατία στα 196 π.Χ. τα μεγέθη είναι παγκόσμια και όποιος έχει το μεγαλύτερο "μέγεθος" (ας μη πάει ο νους των αναγνωστών στο πονηρό) επικρατεί. σήμερα επικρατούν οι Ηπα, αυριο ίσως η Κίνα. φαντάζεσαι μια Κίνα (ή όποια χώρα επιδιώκει την παγκόσμια ηγεμονία) "αναρχοαυτόνομη"(πράγμα ενάντιο στην ίδια την "εθνική παράδοση", η οποία εν γένει θεοποείται ως αντι-νεοταξική), κοινοτική, αυτάρκη και αντικαπιταλιστική; θα γινόταν στη στιγμή το κλωτσοσκούφι που ήταν στα 1940. όπως κλωτσοσκούφι ήταν κάθε πόλη κράτος της ελληνιστικής περιόδου. με δεδομένους κανόνες παιχνιδιού (ο ισχυρότερος κερδίζει) μόνο όποιος παίζει σύμφωνα με αυτούς επικρατεί. το ζήτημα δεν είναι πού θέλουμε να πάμε ή ποιος δρόμος είναι ο "εφικτός και βιώσιμος" (βιώσιμη ήταν και η επικράτηση των Ρωμαίων για 500 χρόνια, με στυγνή καταπίεση της σκέψης και της πολιτικής δραστηριότητας), αλλά ότι μόνο πλανητικά, τεράστια μεγέθη μπορούν να επικρατούν και να επιβάλουν την αντίληψή τους για τα πράγματα.

Η "ρέαλ πολιτίκ" παραπάνω αγνοεί τις δυναμικές της ανθρώπινης θέλησης. Εν ολίγοις, αντιμετωπίζει τον πληθυσμό ως μάζα η οποία παραδέρνεται από τους νόμους της ιστορίας και τους "κανόνες του παιχνιδιού". Όμως οι κανόνες περί ισχυρότερου και παγκοσμιοποίησης, όπως λες, ήταν δεδομένες για αιώνες -παρόλα αυτά δεν εμπόδισαν την εμφάνιση ενάντιων φαινόμενων -ακόμα και την επικράτηση τους κατά καιρούς και τόπους.

Εξάλλου τα τεράστια μεγέθη επιβολής κλπ φαίνεται να κάμπτονται σε ένα κόσμο όπου χιλιάδες περιφερειακές δυνάμεις τραβάνε από εδώ και από εκεί. Σε μια ενδεχόμενη κατάρρευση (οικονομική, οικολογική, κλπ) δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι οι μεγάλοι σχηματισμοί -"πλανητικά, τεράστια μεγέθη"- θα διατηρήσουν την πρωτοκαθεδρία τους. Όταν μάλιστα δεν είναι απλά θέμα ισχύως αλλά και νομιμοποιητικής δύναμης στον κόσμο.

Και σε κάθε περίπτωση, εδώ στεκόμαστε, δεν μπορούμε να κάνουμε αλλιώς.

αλλά αν είναι τελικά ζήτημα δύναμης να επικρατήσουν οι καλοί κι όχι οι κακοί παγκοσμιοποιητές, τότε οι πρώτοι θα γίνονταν χαλίφηδες στη θέση των χαλίφηδων, όπως συμβαίνει πάντοτε. για να μπορείς να συγκεντρώσεις τέτοιά δύναμη ώστε να εκθρονίσεις τον σημερινό κυρίαρχο και την κοσμοαντίληψή του (της ισχύος) σημαίνει ότι στην πράξη αποδέχεσαι αυτήν την κοσμοαντίληψή του (την αποτελεσματικότητα και αναγκαιότητα της ισχύος, του πλούτου και συνεπακόλουθα της αποτελεσματικότητας, την μη αυτάρκειας, της οργάνωσης, της πειθαρχίας κ.λπ.).

Πόθεν προκύπτει αυτό; Ιστορικά έχουμε κάποια παραδείγματα. Έχουμε όμως και αντιπαραδείγματα. Δεν νομίζω ότι έχει γενική ισχύ νόμου λοιπόν. Καταρχήν λες ότι εφόσον εκθρονίζεις κάποιον με ισχύ και κοσμοαντίληψη ισχύως το κάνεις αναγκαστικά ως μέτοχος της κοσμοαντίληψης ισχύως. Λίγο ταυτολογικό -από μια σκοπιά. Υπερβολικά γενικό από μια άλλη. Το ότι εξουδετερώνεις μια ισχύ δεν σημαίνει ότι το κάνεις ως μέτοχος της ιδεολογίας της ισχύος: απλά ως αποδεχόμενος την αναγκαιότητα αναχαιτίσεως της. Ούτε είναι αναγκαστικό να πολεμήσεις τον αντίπαλο με τα ίδια του τα όπλα. Παράδειγμα η αντιμετώπιση ενός τακτικού στρατού από στρατό ανταρτών. Ή η αντιμετώπιση μιας εδραίας εξουσίας, με την αστυνομία της, την ασφαλειά της, το στρατό της, τις δυνάμεις προπαγάνδας της κλπ με μια και μόνη -και δη, ξαφνική- εκτύλιξη επαναστατικής εξέγερσης στους δρόμους. Αντιμετώπιση υπέρτερης ισχύος, ναι. Με τα ίδια της τα μέσα και την ιδεολογία των μέσων αυτών, όχι.

νομίζω ο εχθρός του εχθρού δεν είναι πάντοτε φίλος ή, αλλιώς, δείξε μου τον εχθρό του εχθρού σου, να σου πω τι είσαι. αν ο αντεξουσιασμός είναι θέμα αρχής, τότε είναι εξίσου αντεξουσιαστική η φιλία και συμμαχία με την Εκκλησία (η οποία, όπως κάθε οργανωμένη ομάδα, επιδιώκει την επικράτησή της) με την φιλία και συμμαχία με όσους (Τσίπρα, Πασοκ, αριστεροφιλελεύθερους λάτρεις των Ηπα) κατακρίνεις. μπορείς απλώς να πει "ναι, οι χριστόδουλοι είναι οπισθοδρομικοί, μα είναι μικρότερος κίνδυνος από τη νέα τάξη". δώσε θάρρος στο χωριάτη να σ' ανέβει στο κρεββάτι. και οι ταλιμπάν έτσι ήταν κάποτε. και, επειδή ο Άνθιμος δε θα γίνει εξουσία ποτέ, δε σημαίνει ότι είναι ένας αξιόπιστος σύμμαχος ενάντια στους εγχώριους πρετεντέρηδες και στα αφεντικά τους ούτε σημαίνει ότι δεν μπορεί εντός της χώρας να επικρατούν συντηρητικές απόψεις. γιατί η συνισταμένη μιας τέτοιας "δίχως λεπτομερείς ορισμούς" αντι-νεοταξικής προσπάθειας, και με συνωμοσιολόγους και αμεσοδημοκράτες, και αντιχριστιανούς και με εραστές του Προσώπου, για χάρη της "περισσότερης ισχύος" δεν θα οδηγήσει παρά σε μελλοντικές διασπάσεις.

Η έννοια της συμμαχίας περιέχει ένα ελάχιστο πλαίσιο συννενόησης. Οι μελλοντικές διασπάσεις μπορούν να περιμένουν -την επίτευξη του στόχου ή κάποιων βημάτων προς αυτών. Σε κάθε περίπτωση είναι μέσα στο παιχνίδι -ας θυμηθούμε την ρήση του Χέγκελ για το ότι ένα κόμμα είναι πραγματικά νικηφόρο μόλις αρχίσει και διασπάται.

Δεύτερον, οι λόγοι αρχής που επικαλείσαι δεν είναι αφηρημένες, καθαρολογικές αρχές. Επομένως δεν δοκιμάζονται στην ανάμειξη τους με τον πραγματικό κόσμο και τις νερομένες συμμαχίες. Επίσης δεν είναι καν σε πλαίσιο "ο εθχρός του εχθρού" αλλά σε πλαίσιο: οι παλαιοί ορισμοί δεν επαρκούν.

Ούτε θεωρούμε αναγκαστικά ότι η εκκλησία είναι "συντηρητική και ταλιμπάν" ή ότι "όπως κάθε οργανωμένη ομάδα επιδιώκει την επικράτηση της" και λοιπά παραμύθια για πολύ μικρά παιδιά.

και, αναφορικά με τον Μπιτσάκη, δεν αντιλαμβάνεται ο Α.Φ. πως παγκοσμιοποίηση και τάση για ομογενοποίηση και εξάπλωση/διεθνή κυριαρχία υπάρχει από τον καιρό του χριστιανισμού ή μάλλον της αθηναϊκής δημοκρατίας. το μόνο που αλλάζει είναι τα προσχήματα και οι δικαιολογίες.

Το σημαντικό δεν είναι η επισήμανση των ομοιοτήτων με προηγούμενες εποχές. Γιατί από αυτό το μόνο που βγαίνει είναι το "έτσι ήταν πάντα ο κόσμος", κλπ κλπ. Ουσιώδες, και μόνο ιστορικά σημαντικό, είναι η επισήμανση των διαφορών ανάμεσα σε δυο εποχές. Γιατί έτσι και τώρα αλλιώς; Και αν η τάση για παγκοσμιοποίηση δεν έχει αλλάξει από τον καιρό της Αθηναϊκής δημοκρατίας, χιλιάδες πράγματα έχουν αλλάξει έκτοτε, ώστε η ομοιότητα να είναι παραπλανητική. Η τάση υπήρχε, η φύση της και οι συνθήκες μεταβλήθηκαν.


Θα μπορούσε να υπάρξει βέβαια ένας συνδυασμός Όργουελ -στον ανεπτυγμένο κόσμο- και Μαντ Μαξ -αλλαχού, Αφρική και Μέση Ανατολή πχ.-, σε συνθήκες οικολογικού και οικονομικού αβίωτου.

Το οποίο ήδη συμβαίνει.


Η "ρέαλ πολιτίκ" παραπάνω αγνοεί τις δυναμικές της ανθρώπινης θέλησης. Εν ολίγοις, αντιμετωπίζει τον πληθυσμό ως μάζα η οποία παραδέρνεται από τους νόμους της ιστορίας και τους "κανόνες του παιχνιδιού". Όμως οι κανόνες περί ισχυρότερου και παγκοσμιοποίησης, όπως λες, ήταν δεδομένες για αιώνες -παρόλα αυτά δεν εμπόδισαν την εμφάνιση ενάντιων φαινόμενων -ακόμα και την επικράτηση τους κατά καιρούς και τόπους.

η ανθρώπινη θέληση έχει δυνατότητες περιορισμένες. και τι άλλο είναι ο πληθυσμός, οι περισσότεροι (δεν εξαιρώ τον εαυτό μου) παρά μάζες που άγονται και φέρονται, σε διαφορετικό βαθμό, από τη μόδα, τις ιδέες λίγων, τους νόμους λίγων τους οποίους ούτε να ελέγξουν ούτε να γνωρίσουν μπορούν;


Εξάλλου τα τεράστια μεγέθη επιβολής κλπ φαίνεται να κάμπτονται σε ένα κόσμο όπου χιλιάδες περιφερειακές δυνάμεις τραβάνε από εδώ και από εκεί. Σε μια ενδεχόμενη κατάρρευση (οικονομική, οικολογική, κλπ) δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι οι μεγάλοι σχηματισμοί -"πλανητικά, τεράστια μεγέθη"- θα διατηρήσουν την πρωτοκαθεδρία τους. Όταν μάλιστα δεν είναι απλά θέμα ισχύως αλλά και νομιμοποιητικής δύναμης στον κόσμο.

ας φανταστούμε λοιπόν τέτοιες ενδεχόμενες καταρρεύσεις. οικονομικές δεν χρειάζεται να φανταστούμε πολύ, στον 20ό συνέβησαν αρκετές δίχως κάποια ανατροπή του καπιταλισμού. οικολογική, μπορούμε να υποθέσουμε ότι αντί πετρελαίου θα χρησιμοποιούνται άλλες πηγές ενέργειας. αλλά πώς είσαι τόσο σίγουρος ότι οι διψασμένοι και πεινασμένοι Ασιάτες θα λάβουν οικολογικά μέτρα, για τη σωτηρία του περιβάλλοντος, ενώ λυσσάνε να φτάσουν το δυτικό βιωτικό επίπεδο και τη δυτική ισχύ; η οικολογία, ανεξάρτητα από την αναγκαιότητά της, είναι δυτικό προϊόν από δυτικά μυαλά για δυτικά χορτασμένα στομάχια. στους άλλους δε λέει τίποτα.
Αλλά έστω ότι δεχόμαστε τη διάλυση των υπερμεγεθών πλανητικών δυνάμεων και την ύπαρξη πολυπολικού κόσμου. ότι δεν υπάρχουν πλέον πόλεμοι για το πετρέλαιο, καθώς όλοι επενδύουν στην ηλιακή, την αιολική ενέργεια κ.λπ. Το μόνο που θα συμβεί ίσως είναι να αρχίσει το παιχνίδι δύναμης από την αρχή. σα να βρισκόμαστε στην αρχαϊκή Ελλάδα και όχι στην Ελλάδα μετά τον πελοποννησιακό πόλεμο και την θηβαϊκή ηγεμονία. ατελείωτες διαμάχες μεταξύ ισοδύναμων μυρμιγκιών, μέχρι την επικράτηση ενός από αυτά ή την έλευση ενός ισχυρότερου. δεν ξέρω τι είναι πιο "μαντ μαξ", η παραπάνω υπόθεση ή η σημερινή κατάσταση. γιατί οι ταλιμπάν και οι Ηπα δεν διαφέρουν και πολύ από τους μουσουλμάνους του 7ου αι. και τους σταυροφόρους, παρά μόνο στην καταστροφική δύναμη που κατέχουν.


Και σε κάθε περίπτωση, εδώ στεκόμαστε, δεν μπορούμε να κάνουμε αλλιώς.

εννοείται.


Πόθεν προκύπτει αυτό; Ιστορικά έχουμε κάποια παραδείγματα. Έχουμε όμως και αντιπαραδείγματα.

όπως;


Δεν νομίζω ότι έχει γενική ισχύ νόμου λοιπόν. Καταρχήν λες ότι εφόσον εκθρονίζεις κάποιον με ισχύ και κοσμοαντίληψη ισχύως το κάνεις αναγκαστικά ως μέτοχος της κοσμοαντίληψης ισχύως. Λίγο ταυτολογικό -από μια σκοπιά. Υπερβολικά γενικό από μια άλλη. Το ότι εξουδετερώνεις μια ισχύ δεν σημαίνει ότι το κάνεις ως μέτοχος της ιδεολογίας της ισχύος: απλά ως αποδεχόμενος την αναγκαιότητα αναχαιτίσεως της.

κανείς από όσους απέκτησαν ισχύ, για χάρη της "απελευθέρωσης από τους ισχυρούς" δεν τη αποποιήθηκε, εκτός κι αν την παρέδωσε στους ερμηνευτές και διαδόχους του, που βρήκαν έτοιμο και δοκιμασμένο το νέο μηχανισμό της ισχύος και της εξουσίας.


Ούτε είναι αναγκαστικό να πολεμήσεις τον αντίπαλο με τα ίδια του τα όπλα. Παράδειγμα η αντιμετώπιση ενός τακτικού στρατού από στρατό ανταρτών. Ή η αντιμετώπιση μιας εδραίας εξουσίας, με την αστυνομία της, την ασφαλειά της, το στρατό της, τις δυνάμεις προπαγάνδας της κλπ με μια και μόνη -και δη, ξαφνική- εκτύλιξη επαναστατικής εξέγερσης στους δρόμους. Αντιμετώπιση υπέρτερης ισχύος, ναι. Με τα ίδια της τα μέσα και την ιδεολογία των μέσων αυτών, όχι.

δεν καταλαβαίνω ποια η διαφορά μεταξύ ανταρτών και τακτικού στρατού, πέραν από την ίδια την τακτική πολέμου. και οι δύο έχουν και επιδιώκουν υπέρτερη υλική ισχύ. θέλοντας και μη, δεν μπορούν να επικρατήσουν παρά με ισχύ. ασφαλώς μπορεί να αποκηρύσσουν την ιδεολογία της ισχύος, οι "αντιστεκόμενοι". μπορεί μάλιστα και να είναι ειλικρινείς. δεν αρκεί τίποτα από τα παραπάνω. στην πράξη έχουν αποδεχτεί το νόμο της ισχύος. αν αυτή συνίσταται στην υλική φθορά μέσω ανταρτοπολέμου ή μέσω μολώτωφ ή μέσω οικονομικού πολέμου, αυτό είναι δευτερεύον. γιατί η ισχύς που αποκτάται και την οποία αγωνίζεται ένας "απελευθερωτής" να αποκτήσει, δεν χάνεται ούτε χαρίζεται.



Η έννοια της συμμαχίας περιέχει ένα ελάχιστο πλαίσιο συννενόησης. Οι μελλοντικές διασπάσεις μπορούν να περιμένουν -την επίτευξη του στόχου ή κάποιων βημάτων προς αυτών. Σε κάθε περίπτωση είναι μέσα στο παιχνίδι -ας θυμηθούμε την ρήση του Χέγκελ για το ότι ένα κόμμα είναι πραγματικά νικηφόρο μόλις αρχίσει και διασπάται.
Δεύτερον, οι λόγοι αρχής που επικαλείσαι δεν είναι αφηρημένες, καθαρολογικές αρχές. Επομένως δεν δοκιμάζονται στην ανάμειξη τους με τον πραγματικό κόσμο και τις νερομένες συμμαχίες. Επίσης δεν είναι καν σε πλαίσιο "ο εθχρός του εχθρού" αλλά σε πλαίσιο: οι παλαιοί ορισμοί δεν επαρκούν.

η διάσπαση οφείλεται όχι σπάνια και στην ήττα, όχι στην νίκη. ως συνέπεια δε έχει το ίδιο λυσσαλέο αλληλοφάγωμα, συνέχεια της εξόντωσης του κοινού εχθρού. γιατί όμως δεν είναι [οι αρχές αυτές] σε πλαίσιο "ο εχθρός του εχθρού μου"; δεν συμβαίνει κάτι τέτοιο; δεν γίνονται οι συμμαχίες αυτές με το μάτι στηλωμένο στην αμέσως επόμενη προσδοκώμενη κατάσταση; νομίζεις ότι οι αναρχικοί εκτιμούν τους νεοφιλελεύθερους αντιεθνικιστές ή οι αντιχριστιανοί αρχαιολάτρες αντι-νεοταξίτες τούς προσωπολόγους βυζαντινιστές αντινεοταξίτες; σε ένα τέτοιο πλαίσιο, ανοχής λόγω της αρχής "ο εχθρός του εχθρού μου είναι φίλος μου" μόνο όποια ομάδα έχει ικανή υλική και κοινωνική ισχύ επιβάλλεται.


Ούτε θεωρούμε αναγκαστικά ότι η εκκλησία είναι "συντηρητική και ταλιμπάν" ή ότι "όπως κάθε οργανωμένη ομάδα επιδιώκει την επικράτηση της" και λοιπά παραμύθια για πολύ μικρά παιδιά.

εξαρτάται τι εννοεί κανείς "Εκκλησία", ορισμένες ρήσεις των Πατέρων και κάποιους μοναχούς και φιλεκκλησιαστικούς λόγιους ή την συνολική συνισταμένη, και την κατευθυντήρια γραμμή. ασφαλώς είναι συντηρητική στη δεύτερη περίπτωση η Εκκλησία. λάθος βέβαια θα ήταν να λέγεται ότι πάντα ήταν συντηρητική η Εκκλησία. σήμερα είναι. και ασφαλώς δεν μπορεί παρά να θέλει την επικράτησή της. αν τα πράγματα και οι άνθρωποι ήταν στατικά και δεδομένα, τίποτα δε θα εξαπλωνόταν και τίποτα δε θα εξαφανιζόταν. αλλά τέτοια φαινόμενα μόνο στη θέληση για εξάπλωση και στην αδυναμία για ύπαρξη/εξάπλωση οφείλονται. η επιδίωξη της εξάπλωσης/ισχύος δεν γίνεται απαραίτητα υστερόβουλα, με σκοπό τη μάσα. είναι περισσότερο πιθανό ότι γίνεται με τη σκέψη πως είναι ηθικά σωστή και ωφέλιμη για όλον τον κόσμο. τα ίδια πιστεύον και οι σύμβουλοι του Μπους βέβαια.


Το σημαντικό δεν είναι η επισήμανση των ομοιοτήτων με προηγούμενες εποχές. Γιατί από αυτό το μόνο που βγαίνει είναι το "έτσι ήταν πάντα ο κόσμος", κλπ κλπ. Ουσιώδες, και μόνο ιστορικά σημαντικό, είναι η επισήμανση των διαφορών ανάμεσα σε δυο εποχές. Γιατί έτσι και τώρα αλλιώς; Και αν η τάση για παγκοσμιοποίηση δεν έχει αλλάξει από τον καιρό της Αθηναϊκής δημοκρατίας, χιλιάδες πράγματα έχουν αλλάξει έκτοτε, ώστε η ομοιότητα να είναι παραπλανητική. Η τάση υπήρχε, η φύση της και οι συνθήκες μεταβλήθηκαν.

γιατί έτσι και τώρα αλλιώς; ασφαλώς η ιστορία δεν επαναλαμβάνεται παρόμοια, αλλά δομικά είναι, στο επίπεδο των ανταγωνισμών, ολόιδια. η ελληνιστική και ελληνορρωμαϊκή οικουμένη πρέπει να φάνταζε στους τοτεινούς τόσο τεράστια και ενιαία όσο ο πλανήτης φαντάζει σε μας. ορισμένες συμπεριφορές είναι ανθρωπολογικές σταθερές, είναι ικανές για διαφορετικά πράγματα σε διαφορετικές εποχές όμως. η τάση για εξάπλωση λοιπόν είναι ίδια, "νεοταξικοί" ήταν για την εποχή τους ο Αλέξανδρος, ο χριστιανισμός, το ισλάμ και δε συμμαζεύεται, όλοι όσοι προσπάθησαν να κάνουν τον κόσμο να είναι και να φέρεται ως ένας άνθρωπος.


η ανθρώπινη θέληση έχει δυνατότητες περιορισμένες. και τι άλλο είναι ο πληθυσμός, οι περισσότεροι (δεν εξαιρώ τον εαυτό μου) παρά μάζες που άγονται και φέρονται, σε διαφορετικό βαθμό, από τη μόδα, τις ιδέες λίγων, τους νόμους λίγων τους οποίους ούτε να ελέγξουν ούτε να γνωρίσουν μπορούν;

Δρώντα υποκείμενα της ιστορίας;

Αυτά περί μαζών που άγονται και φέρονται "από τη μόδα, τις ιδέες και τους νόμους λίγων", παραείναι ρομαντική αυτοθεώρηση των διανοούμενων και των ισχυρών ανδρών. Εξετάζοντας την πορεία της ιστορίας, άλλοι είναι οι νόμοι που φαίνονται να διέπουν την εξέλιξη των πραγμάτων. Σε αυτούς τους νόμους, το συλλογικό φαντασιακό, το οποίο έχει φυσικά να κάνει και με την βούληση, παίζει πολύ σημαντικότερο ρόλο από οποιονδήποτε, ισχυρό ή μη, καθοδηγητή.

ας φανταστούμε λοιπόν τέτοιες ενδεχόμενες καταρρεύσεις. οικονομικές δεν χρειάζεται να φανταστούμε πολύ, στον 20ό συνέβησαν αρκετές δίχως κάποια ανατροπή του καπιταλισμού.

Και αυτό εξασφαλίζει τι ακριβώς; Εξάλλου κατά μια άποψη ο καπιταλισμός -με την έννοια του Μαρξ- όντως ανατράπηκε στον 20ο αιώνα ακριβώς εξαιτίας και για να απαντήσει στις οικονομικές καταρρεύσεις. Γι' αυτό και ομιλούμε, όσοι ομιλούμε, περί νέας τάξης. Πιστεύει κανείς ότι έχει να κάνει με το παλαιό σύστημα παραγωγής, όπως περιγράφεται στο Κεφάλαιο; (Αντίστοιχα, π.χ. ο Κονδύλης κάνει λόγο για αλλαγή από τον αστικό κόσμο στην μαζική δημοκρατία, ή ο Ντεμπόρ για αλλαγή στο "εννοποιημένο θεαματικό" -κακώς μεταφρασμένο ως συγκεντρωμένο θεαματικό στα ελληνικά).

αλλά πώς είσαι τόσο σίγουρος ότι οι διψασμένοι και πεινασμένοι Ασιάτες θα λάβουν οικολογικά μέτρα, για τη σωτηρία του περιβάλλοντος, ενώ λυσσάνε να φτάσουν το δυτικό βιωτικό επίπεδο και τη δυτική ισχύ; η οικολογία, ανεξάρτητα από την αναγκαιότητά της, είναι δυτικό προϊόν από δυτικά μυαλά για δυτικά χορτασμένα στομάχια. στους άλλους δε λέει τίποτα.

Εδώ συνεχίζεις, σε ένα βαθμό, την απο καθέδρας ας πούμε αντιμετώπιση των λαών ως μαζών που άγονται και φέρονται από το στομάχι τους και τα ένστικτα τους, περίπου δηλαδή ως ζώα.

Η οικολογία, πρωτού υπάρξει ως "δυτικό προϊόν από δυτικά μυαλά" υπήρξε κομμάτι θεμελιώδες των μη δυτικών πολιτισμών. Ακριβώς δηλαδή των ανατολικών και των αφρικανικών. Πολιτισμών για τους οποίους δεν είναι δεδομένου και σίγουρο ότι "λυσσάνε να φτάσουν το δυτικό βιωτικό επίπεδο και την δυτική ισχύ". Οι Κινεζικές φερ' ειπείν επιλογές που βλέπεις, στα πλαίσια και στην πίεση της εποχής, δεν σημαίνει ότι θα αποτελούν και διαχρονικές επιλογές της Κίνας, ούτε ότι θα διατηρηθούν στα διανύσματα που σήμερα -στην αρχή της διαδικασίας- βλέπουμε να έχουν.

Πόθεν προκύπτει αυτό; Ιστορικά έχουμε κάποια παραδείγματα. Έχουμε όμως και αντιπαραδείγματα.

όπως;


Όπως, ένα τυχαίο παράδειγμα, η διάδοχη κατάσταση πχ. του Μπατίστα είχε διαφορετικές προτεραιοτητες όσον αφορά στην κοσμοαντίληψη και την "αναγκαιότητα της ισχύος, του πλούτου και συνεπακόλουθα της αποτελεσματικότητας, την μη αυτάρκειας, της οργάνωσης, της πειθαρχίας".

(Ούτε εξάλλου, να προσθέσω, οι κατευθύνσεις προς αυτές τις παραμέτρους καθορίζουν μια κοσμοθωρία, παρά μόνο μερικώς. Ιδιαιτέρως δε η "αναγκαιότητα της ισχύως" μου φαίνεται ταυτολογία).

κανείς από όσους απέκτησαν ισχύ, για χάρη της "απελευθέρωσης από τους ισχυρούς" δεν τη αποποιήθηκε, εκτός κι αν την παρέδωσε στους ερμηνευτές και διαδόχους του, που βρήκαν έτοιμο και δοκιμασμένο το νέο μηχανισμό της ισχύος και της εξουσίας.

Σου θυμίζω την περίπτωση του Κιγκινάτου.

Αλλά, σε κάθε περίπτωση, το σχήμα αυτό του στύλ "όλες οι επαναστάσεις είναι μάταιες" το βρίσκω ιδιατέρως γενικευτικό. Το ότι ένας μηχανισμός ισχύος έδωσε την θέση του σε ένα άλλο, δεν σημαίνει ότι δεν μετατοπίστηκε η ουσία και ο τρόπος κατανομής της ισχύως. Πράγμα το οποίο είναι και το ζητούμενο σε μια επαναστατική αλλαγή, και όχι κάποια καθαρολογική πλήρης απεμπόληση της ισχύος.

δεν καταλαβαίνω ποια η διαφορά μεταξύ ανταρτών και τακτικού στρατού, πέραν από την ίδια την τακτική πολέμου. και οι δύο έχουν και επιδιώκουν υπέρτερη υλική ισχύ. θέλοντας και μη, δεν μπορούν να επικρατήσουν παρά με ισχύ. ασφαλώς μπορεί να αποκηρύσσουν την ιδεολογία της ισχύος, οι "αντιστεκόμενοι". μπορεί μάλιστα και να είναι ειλικρινείς. δεν αρκεί τίποτα από τα παραπάνω. στην πράξη έχουν αποδεχτεί το νόμο της ισχύος. αν αυτή συνίσταται στην υλική φθορά μέσω ανταρτοπολέμου ή μέσω μολώτωφ ή μέσω οικονομικού πολέμου, αυτό είναι δευτερεύον. γιατί η ισχύς που αποκτάται και την οποία αγωνίζεται ένας "απελευθερωτής" να αποκτήσει, δεν χάνεται ούτε χαρίζεται.

Δες και την αμέσως προηγούμενη παραγραφό μου.

Ειλικρινώς δεν καταλαβαίνεις "ποια η διαφορά μεταξύ ανταρτών και τακτικού στρατού, πέραν από την ίδια την τακτική πολέμου";!!!!

Δηλαδή η διαφορά στο περιεχόμενο δεν σου στέργει για σημαντική, αλλά βασίζεις όλη σου την θεωρία στην ομοιότητα στο ότι πρόκειται για προσπάθεια ελέγχου της ισχύος; Δηλαδή επειδή και ο ναζί και ο παρτιζάνος πολεμάνε -άρα προσπαθούν να
υπερισχύσουν του άλλου-, αυτό σημαίνει ότι εξομοιώνονται;

Τι είναι αυτά εδώ; Κάποιου είδους μεταφυσική της ισχύος, η οποία "δεν χάνεται ούτε χαρίζεται";

Το "στην πράξη έχουν αποδεχτεί το νόμο της ισχύος" είναι ακριβώς η ταυτολογία που επισημαίνω. ΠΡΟΦΑΝΩΣ, εφόσον μιλάμε για μάχη προς κατίσχυση, δέχονται να πολεμήσουν προς αυτό τον σκοπό. Αυτό δεν σημαίνει ότι η ισχύς των μεν και των δε ταυτίζονται. Η ισχύς, είναι, ως προς αυτό, ένα ουδέτερο αξιακά κομμάτι.

γιατί όμως δεν είναι [οι αρχές αυτές] σε πλαίσιο "ο εχθρός του εχθρού μου"; δεν συμβαίνει κάτι τέτοιο; δεν γίνονται οι συμμαχίες αυτές με το μάτι στηλωμένο στην αμέσως επόμενη προσδοκώμενη κατάσταση; νομίζεις ότι οι αναρχικοί εκτιμούν τους νεοφιλελεύθερους αντιεθνικιστές ή οι αντιχριστιανοί αρχαιολάτρες αντι-νεοταξίτες τούς προσωπολόγους βυζαντινιστές αντινεοταξίτες;

Όχι. Και μάλιστα όχι μόνο δεν συμβαίνει κάτι τέτοιο, αλλά δεν νομίζω ότι υπάρχουν καν τα φαντάσματα που ονομάζεις "αναρχικοί", "νεοφιλελεύθεροι αντιεθνικιστές", "αντιχριστιανοί αρχαιολάτρες" και "βυζαντινιστές αντινεοταξίτες". Και αν φαίνονται να υπάρχουν είναι απο κεκτημένη ταχύτητα, καθώς οι όροι και οι σημασίες οι κατάλληλες για την νέα αυτή φάση δεν έχουν ακόμα δημιουργηθεί.

εξαρτάται τι εννοεί κανείς "Εκκλησία", ορισμένες ρήσεις των Πατέρων και κάποιους μοναχούς και φιλεκκλησιαστικούς λόγιους ή την συνολική συνισταμένη, και την κατευθυντήρια γραμμή. ασφαλώς είναι συντηρητική στη δεύτερη περίπτωση η Εκκλησία. λάθος βέβαια θα ήταν να λέγεται ότι πάντα ήταν συντηρητική η Εκκλησία. σήμερα είναι.

Εξαρτάται λοιπόν από το ορίζεις ως συντήρηση. Που εξαρτάται ακόμα περισσότερο από το τι ορίζεις ως πρόοδο. Έναν όρο που επίσης πιστεύω ότι κρύβει τεράστιο βάρος ιδεολογικών μπάζων από τον προηγούμενο αιώνα.


Αυτά περί μαζών που άγονται και φέρονται "από τη μόδα, τις ιδέες και τους νόμους λίγων", παραείναι ρομαντική αυτοθεώρηση των διανοούμενων και των ισχυρών ανδρών. Εξετάζοντας την πορεία της ιστορίας, άλλοι είναι οι νόμοι που φαίνονται να διέπουν την εξέλιξη των πραγμάτων. Σε αυτούς τους νόμους, το συλλογικό φαντασιακό, το οποίο έχει φυσικά να κάνει και με την βούληση, παίζει πολύ σημαντικότερο ρόλο από οποιονδήποτε, ισχυρό ή μη, καθοδηγητή.

το συλλογικό φαντασιακό; που διαμορφώνει ποιος; η κάθε Κατίνα, που χάφτει ό,τι βλέπει στην τηλεόραση και που θεωρεί παράξενο οτιδήποτε άλλο, ή η τηλεόραση και όσοι την κατέχουν; δε μίλησε κανείς για διανοούμενους (οι μόνοι διανοούμενοι που εξουσιάζουν είναι οι απολογητές όσων τους ταίζουν, οι άλλοι απλώς κοιτάν με φθόνο ή φαντασιώνονται α λα Πλάτωνα) ή για ισχυρούς άνδρες τύπου ΠΑπανδρέου ή Καίσαρα. για ελίτ έκανα λόγο. αυτές είναι πιο ανοιχτές σήμερα από ό,τι παλιά. αλλά δεν είναι καθόλου ανύπαρκτες ή δυσδιάκριτες.



κατά μια άποψη ο καπιταλισμός -με την έννοια του Μαρξ- όντως ανατράπηκε στον 20ο αιώνα ακριβώς εξαιτίας και για να απαντήσει στις οικονομικές καταρρεύσεις. Γι' αυτό και ομιλούμε, όσοι ομιλούμε, περί νέας τάξης.

κατά μία άποψη ναι, μετασχηματίστηκε ώστε να αντιμετωπίσει τους δύο μεγάλους αντιπάλους του, έγινε λιγότερο ιεραρχικός, έδωσε προνόμια στους εργαζόμενους, έδωσε περισσότερα θεάματα. αλλά η ουσία του παραμένει ίδια.


Εδώ συνεχίζεις, σε ένα βαθμό, την απο καθέδρας ας πούμε αντιμετώπιση των λαών ως μαζών που άγονται και φέρονται από το στομάχι τους και τα ένστικτα τους, περίπου δηλαδή ως ζώα.

πώς είναι το ρητό εκείνο, "πρώτα να γεμίσουν το στομάχι τους και ύστερα να φιλοσοφήσουν"; δε νομίζεις ότι άγονται και φέρονται οι λαοί; είναι τόσο έξυπνοι άραγε, όσο λες; τι έκανε και κάνει τους λαούς τόσο καλά υποχείρια των τυράννων και των, μελλοντικών τυράννων, απελευθερωτών τους από τους τύραννους αυτούς; τι έκανε και κάνει τους λαούς τόσο βολεμένους, ώστε αργά ή γρήγορα, κάθε φορά, να αρκούνται στον (κάπως περισσότερο από την προηγούμενη φορά) άρτο και τα θεάματα με αντάλλαγμα την εξουσία των λίγων;
από την άλλη νομίζεις ότι είναι απαξιωτικό να κυβερνάται κανείς από το στομάχι του. ε, ακριβώς τέτοια αντίληψη κυρίως από γεμάτα στομάχα προέρχεται - σήμερα. γι' αυτό το λόγο δεν υπάρχει "απαξιωτική αντιμετώπιση των ανθρώπων αυτών ως ζώων".



Η οικολογία, πρωτού υπάρξει ως "δυτικό προϊόν από δυτικά μυαλά" υπήρξε κομμάτι θεμελιώδες των μη δυτικών πολιτισμών. Ακριβώς δηλαδή των ανατολικών και των αφρικανικών. Πολιτισμών για τους οποίους δεν είναι δεδομένου και σίγουρο ότι "λυσσάνε να φτάσουν το δυτικό βιωτικό επίπεδο και την δυτική ισχύ". Οι Κινεζικές φερ' ειπείν επιλογές που βλέπεις, στα πλαίσια και στην πίεση της εποχής, δεν σημαίνει ότι θα αποτελούν και διαχρονικές επιλογές της Κίνας, ούτε ότι θα διατηρηθούν στα διανύσματα που σήμερα -στην αρχή της διαδικασίας- βλέπουμε να έχουν.

η "οικολογία" των αφρικανικών λαών δεν έχει σχέση, ποιοτικά και ποσοτικά με την οικολογία της δύσης. στην πρώτη περίπτωση επαναχρησιμοποιείς λόγω έλλειψης υλικών ό,τι "άχρηστο" υπάρχει, το οποίο είναι φυσικό προϊόν. στη δεύτερη περίπτωση δεν έχεις πού να αφήσεις τα "άχρηστα" σκουπίδια, τα οποία ως μη φυσικά προϊόντα δύσκολα ανακυκλώνονται και σε πνίγουν. άλλο να κάνεις βέλη από ψαροκόκκαλα ή να καις την κοπριά της ισχνής αγελάδας σου, κι έτσι να τα βγάζεις πέρα λιμοκτονώντας, κι άλλο να ζεις στις δυτικές παραγωγικές και καταναλωτικές συνθήκες, που ήταν τόσο αδιανόητες στους ανατολικούς και προνεωτερικούς ώστε η φτώχεια είχε γίνει ιδεώδες. οι Κινέζοι πάντως δε φαίνεται να ξέχασαν ό,τι διδάχθηκαν τα τελευταία 150 χρόνια. αν το ξεχάσουν, θα γίνουν ξανά σαν τους σημερινούς Αφρικανούς. όποιος από αυτούς μπορεί, προσπαθεί να προσαρμοστεί στις συνθήκες - αλλά όταν κανείς γλυκαθεί, δεν αφήνει το μέλι αλλά αποχαιρετά οριστικά την εποχή της αθωότητας ή αφέλειας. οι Ρώσσοι δε γύρισαν στα άροτρά τους ούτε στους στάρετς έπειτα από τη γλύκα της ημιπαγκόσμιας κυριαρχίας και της εκπληκτικής καλλιτέρευσης της ζωής τους κατά τον 20ό αι.



Όπως, ένα τυχαίο παράδειγμα, η διάδοχη κατάσταση πχ. του Μπατίστα είχε διαφορετικές προτεραιοτητες όσον αφορά στην κοσμοαντίληψη και την "αναγκαιότητα της ισχύος, του πλούτου και συνεπακόλουθα της αποτελεσματικότητας, την μη αυτάρκειας, της οργάνωσης, της πειθαρχίας".

ένα τυχαίο παράδειγμα. ώστε ο Κάστρο δεν ισχυροποίησε τη θέση του, δεν επέβαλε την πειθαρχία (την υπακοή στον ίδιο), επέβαλε την αυτάρκεια εξοπλιζόμενος και μη δανειζόμενος από την ΕΣΣΔ και, τέλος, δεν έστειλε κουβανικό στρατό στην απέναντι μεριά του Ατλαντικού. άφησε μόνον τα πράγματα έτσι, όπως ήταν επί αιώνες. εδώ συγχέεις την καπιταλιστική νοοτροπία για ατομικό πλουτισμό με την νοοτροπία της συλλογικής και ει δυνατόν ατομικής προσπάθειας για απόκτηση δυτικού ("ανθρώπινου") βιωτικού επιπέδου. κανείς δε θέλει να παραμένει ανίσχυρος και εκτός τόπου και χρόνου, αλλά ακόμη κι αν εκσυγχρονίζεται διακηρύσσοντας ότι παραμένει πιστός στας παραδόσεις, στην πραγματικότητα αλλάζει για πάντα τον τρόπο με τον οποίο βλέπει τον κόσμο.



Σου θυμίζω την περίπτωση του Κιγκινάτου.
Αλλά, σε κάθε περίπτωση, το σχήμα αυτό του στύλ "όλες οι επαναστάσεις είναι μάταιες" το βρίσκω ιδιατέρως γενικευτικό. Το ότι ένας μηχανισμός ισχύος έδωσε την θέση του σε ένα άλλο, δεν σημαίνει ότι δεν μετατοπίστηκε η ουσία και ο τρόπος κατανομής της ισχύως. Πράγμα το οποίο είναι και το ζητούμενο σε μια επαναστατική αλλαγή, και όχι κάποια καθαρολογική πλήρης απεμπόληση της ισχύος.

ένας Κιγκινάτος δε φέρνει την άνοιξη, φέρνει τον Αύγουστο, τον Καίσαρα και τους θεούς αυτοκράτορες. αυτή ήταν η ροή της ιστορίας.
δηλαδή π.χ. στην ΕΣΣΔ, επειδή καλλιτέρευσε με την επανάσταση το επίπεδο ζωής, απέκτησαν πολιτική ή οικονομική ισχύ οι μάζες; κανείς δεν ισχυρίστηκε ότι οι επαναστάσεις είναι μάταιες. άλλη η άποψη ότι αναγκαστικά καταλήγουν σε φιάσκο ή σε παραμορφωμένα κακέκτυπα των αρχικών οραματισμών (με όλον των εξουσιασμό των πρώην απελευθερωτών) και άλλη η άποψη ότι ως μάταιες δεν πρέπει να γίνονται. η ρωσσική επανάσταση ήταν χρήσιμη για τους πολλούς, γιατί ανάγκασε τη δύση να δώσει εργατικά προνόμια (να μετασχηματίσει τον καπιταλισμό της), έδωσε στις ρωσσικές μάζες υλικά αγαθά που ούτε φαντάζονταν αλλά ασφαλώς ήταν φιάσκο, γιατί είτε Μπρέζνιεφ είτε Τσάρος, ένας κυβερνούσε, όπως και ήταν το ρωσσικό έθνος που κυριαρχούσε πτιν και μετά το 1917. αλλά οι επαναστάτες έγιναν κυρίαρχοι. ακόμη και στη δύση, οι επαναστάτες αστοί έγιναν κυρίαρχοι.
βέβαια αυτό δεν αποκλείει τη θέληση για επανάσταση ή για αναμόρφωση των πραγμάτων, κάθε άλλο. το ζήτημα είναι: ποιος θα είναι ο ηγέτης/οι ηγέτες της επανάστασης, δηλ. η μετέπειτα άρχουσα τάξη της νικηφόρας επανάστασης; και προς ποια κατεύθυνση (ή ανάποδα: εναντίον ποιας κοσμοαντίληψης) στρέφεται η μεταρρύθμιση; Αλλο όμως αυτό κι άλλο το αποδεδειγμένο, πλην λίγων κούκων, αξίωμα ότι οι επαναστάτες γίνονται (με ή χωρίς την έγκριση του λαού) κοσμαγάπητοι ηγέτες, πνευματικοί ή πολιτικοί. γι' αυτό και η αντιμετώπιση και διαχείριση της ισχύος δεν αλλάζει. ότι οι ναζί λάτρευαν τη δύναμη με παρελάσεις και ποιήματα ενώ οι σοβιετικοί ή οι αστοί δεν την εξυμνούσαν δε συνεπάγεται ότι και οι δυο τελευταίοι δεν προσκύναγαν τη δύναμη. τι απεμπολήθηκε κατά τη ρωσσική ή τη γαλλική επανάσταση, αναφορικά με την κατανομή και την ουσία της ισχύος; άλλαξε ο μανωλιός και έβαλε το φέσι του αλλιώς. κάποιοι προέβαλαν κάποιες ιδέες ισότητας, τις πίστεψαν οι πολλοί, έπειτα οι ιδέες αυτές ερμηνεύονταν έτσι, ώστε να βρίσκουμε την ίδια δομή (λίγοι ισχυροί-πολλοί ανίσχυροι) στο όνομα ακριβώς των διαφορετικών ιδεών (αντί φεουδαρχία, "ισότητα-αδελφότητα", για να μη μιλήσει κανείς για το χριστιανισμό) παρά τις τροποποιήσεις/προόδους στην κατανομή πλούτου και ισχύος (μπορείς να ψηφίζεις κάθε τέσσερα χρόνια ως κυρίαρχος λαγός)



Δηλαδή επειδή και ο ναζί και ο παρτιζάνος πολεμάνε -άρα προσπαθούν να
υπερισχύσουν του άλλου-, αυτό σημαίνει ότι εξομοιώνονται;
Τι είναι αυτά εδώ; Κάποιου είδους μεταφυσική της ισχύος, η οποία "δεν χάνεται ούτε χαρίζεται";
Το "στην πράξη έχουν αποδεχτεί το νόμο της ισχύος" είναι ακριβώς η ταυτολογία που επισημαίνω. ΠΡΟΦΑΝΩΣ, εφόσον μιλάμε για μάχη προς κατίσχυση, δέχονται να πολεμήσουν προς αυτό τον σκοπό. Αυτό δεν σημαίνει ότι η ισχύς των μεν και των δε ταυτίζονται. Η ισχύς, είναι, ως προς αυτό, ένα ουδέτερο αξιακά κομμάτι.

το ότι δέχονται να πολεμήσουν προκειμένου να κατισχύσουν σημαίνει ότι, ακόμη κι αν εξορκίζουν (ή ένας εξ αυτών) την ισχύ ως αναγκαίο κακό, στην πράξη επιδιώκουν τη μεγιστοποίηση της ισχύος τους, την οποία ασφαλώς δεν επιδιώκουν να χαρίσουν ή να απωλέσουν. στα λόγια οι παρτιζάνοι και οι πιο αντεξουσιαστές από όλους είναι φιλειρηνιστές και κάθε τι άλλο εκτός από ναζί και ιδρυτές κρεματορίων, στην πράξη όμως ασκούν την εξουσία τους, εξαπολύουν την ισχύ τους, ακριβώς όπως οι ναζί, με σκοπό τη διατήρησή τους στην εξουσία πάσει θυσία. μόνο οι ειλικρινείς ή ανειλικρινείς δικαιολογίες αλλάζουν. αν ο παρτιζάνος ή ο χριστιανός πιστεύει ότι υπερισχύει επειδή έχει στο πλευρό του τον Λόγο ή το Θεό ενώ ο ναζί επειδή είναι γονιδιακά ανώτερος, αυτά είναι ωραία παραμύθια, στην πράξη όμως υπερισχύουν επειδή είναι ισχυρότεροι και γι' αυτό επιδιώκουν όσο δυνατόν περισσότερη ισχύ και διατήρηση της ισχύος αυτής. π.χ. η επίσημη Εκκλησία που δεν υποφέρει το χωρισμό της από το κράτος.

δεν νομίζω ότι τα φαντάσματα αναρχικοί, βυζαντινιστές, αρχαιολάτρες, νεοφιλελεύθεροι και μαρξιστές κ.λπ. κ.λπ. είναι ανύπαρκτα ή πεπαλαιωμένοι όροι εν όψει του καινούργιου. αντίθετα νομίζω ότι υπάρχουν περιστασιακές συνομαδώσεις και λυκοφιλίες κατά ενός κοινού εχθρού. μια τέτοια περιστασιακή συνομάδωση είναι το ετερόκλητο τσούρμο των εχθρών της "νέας τάξης", το οποίο αν πετύχαινε το σκοπό του θα άρχιζε να αλληλοεξοντώνεται, όπως αλληλεξοντώθηκαν στη ρωσσική/γαλλική επανάσταση.



Εξαρτάται λοιπόν από το ορίζεις ως συντήρηση. Που εξαρτάται ακόμα περισσότερο από το τι ορίζεις ως πρόοδο. Έναν όρο που επίσης πιστεύω ότι κρύβει τεράστιο βάρος ιδεολογικών μπάζων από τον προηγούμενο αιώνα.

σίγουρα δεν υπάρχει μία και μοναδική πρόοδος και συντήρηση, αλλά κάθε εποχή έχει τον ορισμό της γι αυτές. ας πούμε λοιπόν ότι σε μια εποχή που Νεοπλατωνικοί και Χριστιανοί κήρυτταν την εγκράτεια και τα λοιπά, όποιος αντιστεκόταν στην ανισότητα και κακομεταχείριση της γυναίκας ήταν προοδευτικός. σήμερα που είναι κοινός τόπος η ρητορεία κατά της ανισότητας, ενώ αντίθετα τα περί παρθενίας κι εγκράτειας είναι παρελθόντα, θέλοντας η Εκκλησία να συγκρατήσει τα σεξουαλικά ήθη στη δική της αντίληψη γι' αυτά, είναι συντηρητική.


Ορισμένοι παίρνουν πολύ στα σοβαρά τις νέες μορφές αντάρτικου.


το συλλογικό φαντασιακό; που διαμορφώνει ποιος; η κάθε Κατίνα, που χάφτει ό,τι βλέπει στην τηλεόραση και που θεωρεί παράξενο οτιδήποτε άλλο, ή η τηλεόραση και όσοι την κατέχουν; δε μίλησε κανείς για διανοούμενους (οι μόνοι διανοούμενοι που εξουσιάζουν είναι οι απολογητές όσων τους ταίζουν, οι άλλοι απλώς κοιτάν με φθόνο ή φαντασιώνονται α λα Πλάτωνα) ή για ισχυρούς άνδρες τύπου ΠΑπανδρέου ή Καίσαρα. για ελίτ έκανα λόγο. αυτές είναι πιο ανοιχτές σήμερα από ό,τι παλιά. αλλά δεν είναι καθόλου ανύπαρκτες ή δυσδιάκριτες.

(...)

πώς είναι το ρητό εκείνο, "πρώτα να γεμίσουν το στομάχι τους και ύστερα να φιλοσοφήσουν"; δε νομίζεις ότι άγονται και φέρονται οι λαοί; είναι τόσο έξυπνοι άραγε, όσο λες; τι έκανε και κάνει τους λαούς τόσο καλά υποχείρια των τυράννων και των, μελλοντικών τυράννων, απελευθερωτών τους από τους τύραννους αυτούς; τι έκανε και κάνει τους λαούς τόσο βολεμένους, ώστε αργά ή γρήγορα, κάθε φορά, να αρκούνται στον (κάπως περισσότερο από την προηγούμενη φορά) άρτο και τα θεάματα με αντάλλαγμα την εξουσία των λίγων; από την άλλη νομίζεις ότι είναι απαξιωτικό να κυβερνάται κανείς από το στομάχι του. ε, ακριβώς τέτοια αντίληψη κυρίως από γεμάτα στομάχα προέρχεται - σήμερα. γι' αυτό το λόγο δεν υπάρχει "απαξιωτική αντιμετώπιση των ανθρώπων αυτών ως ζώων".


Η πραγμάτευση του συλλογικού φαντασιακού από τον Καστοριάδη κάθε άλλο παρά παραδείγματα περί κάθε Κατίνας που "χάφτει ό,τι βλέπει στην τηλεόραση" επιβεβαιώνει. Για παράδειγμα τα περί Σοβιέτ ήταν δημιουργία των ισχυρών ανδρών ή της μαζικής εμπειρίας κατά την πρώτη περίοδο της ρωσσικής επανάστασης; Τα πεπραγμένα της παρισινής κομμούνας ήταν από πολίτες-ζώα που αγωνίζονταν με γνώμονα το στομάχι τους;

Προέρχεται όντως από "γεμάτα στομάχια" η αντίληψη ότι είναι απαξιωτικό να κυβερνάται κανείς από το στομάχι του; Οι ιστορίες όλων των απελευθερωτικών κινημάτων, με πράξεις αυτοθυσίας δεν βεβαιώνουν το αντίθετο; Δηλαδή, άγονται και φέρονται από το στομάχι τους, αλλά άμα λάχει επιλέγουν και το βιολογικό τους θάνατο; Βρε μπας και υπάρχουν και άλλες δυνάμεις και άλλα κριτήρια στον κόσμο -ακόμα και στις απλές κομμώτριες και κατίνες;

η "οικολογία" των αφρικανικών λαών δεν έχει σχέση, ποιοτικά και ποσοτικά με την οικολογία της δύσης. στην πρώτη περίπτωση επαναχρησιμοποιείς λόγω έλλειψης υλικών ό,τι "άχρηστο" υπάρχει, το οποίο είναι φυσικό προϊόν. στη δεύτερη περίπτωση δεν έχεις πού να αφήσεις τα "άχρηστα" σκουπίδια, τα οποία ως μη φυσικά προϊόντα δύσκολα ανακυκλώνονται και σε πνίγουν. άλλο να κάνεις βέλη από ψαροκόκκαλα ή να καις την κοπριά της ισχνής αγελάδας σου, κι έτσι να τα βγάζεις πέρα λιμοκτονώντας, κι άλλο να ζεις στις δυτικές παραγωγικές και καταναλωτικές συνθήκες, που ήταν τόσο αδιανόητες στους ανατολικούς και προνεωτερικούς ώστε η φτώχεια είχε γίνει ιδεώδες.

Μοιάζει να θεωρείς ότι η "οικολογία" (η κοσμοθεωρία λέω εγώ) τον Αφρικανικών λαών είναι μια λύση ανάγκης, λόγο πείνας και ισχνών αγελάδων. Είναι έτσι; Εγώ λέω ότι υπάρχει διαφορά ανάμεσα σε κοσμοθεωρήσεις. Ανάμεσα στο δυτικό, ας το πούμε σχηματικά, πνεύμα και άλλους πολιτισμούς. Δυνάμει, όλοι οι λαοί θα μπορούσαν να ανακαλύψουν την βιομηχανία, την αποικιοκρατία, τις σύγχρονες πόλεις, κλπ. Δεν τα έκαναν όλοι. Ούτε όλοι τείνουν στην ίδια τελική κοσμοαντίληψη, η οποία πραγματώνεται έμπρακτα με τους γνωστούς τρόπους της Δύσεως έναντι του κόσμου. Όλα αυτά δεν αντιστοιχούν, ούτε επιβεβαιώνονται σε κάθε πολιτισμό. Όρα και τον κ. Βέμπερ με το προτεσταντικό του πνεύμα, ως μέσο ανθήσεως του καπιταλισμού.

σίγουρα δεν υπάρχει μία και μοναδική πρόοδος και συντήρηση, αλλά κάθε εποχή έχει τον ορισμό της γι αυτές. ας πούμε λοιπόν ότι σε μια εποχή που Νεοπλατωνικοί και Χριστιανοί κήρυτταν την εγκράτεια και τα λοιπά, όποιος αντιστεκόταν στην ανισότητα και κακομεταχείριση της γυναίκας ήταν προοδευτικός. σήμερα που είναι κοινός τόπος η ρητορεία κατά της ανισότητας, ενώ αντίθετα τα περί παρθενίας κι εγκράτειας είναι παρελθόντα, θέλοντας η Εκκλησία να συγκρατήσει τα σεξουαλικά ήθη στη δική της αντίληψη γι' αυτά, είναι συντηρητική.

Και ποιός είπε ότι η εγκράτεια και η παρθενία είναι συντηρητικές; Όπως καταλαβαίνεις μιλάμε εδώ με βάση κάποιο συγκεκριμένο αξιακό σύστημα. Αυτό ούτε αυτονόητο είναι, ούτε αυτονόητα ανώτερο. Σωστά;

Αλλά περισσότερα για την μάζα και τα άδεια στομάχια, τις Κατίνες και τα λοιπά δες στο τελευταίο μου ποστ.


Και ποιός είπε ότι η εγκράτεια και η παρθενία είναι συντηρητικές; Όπως καταλαβαίνεις μιλάμε εδώ με βάση κάποιο συγκεκριμένο αξιακό σύστημα. Αυτό ούτε αυτονόητο είναι, ούτε αυτονόητα ανώτερο. Σωστά;


είναι συντηρητικές, όχι γιατί ωφελούν ή βλάπτουν την ανθρωπότητα (αν και σύμφωνα με έναν μεγάλο Πατέρεα του 4ου αι. δε θα πάθαινε τίποτα η ανθρωπότητα ούτε θα εξαφανιζόταν από την παρθενία, αφού οι άνθρωποι που γεννήθηκαν - εξαιτίας της συνουσίας - είναι ήδη πολλοί), αλλά επειδή οι υποστηρικτές τους απλώς επιδιώκουν να παραμείνουν ή να επανέλθουν τα σεξουαλικά ήθη σε μια, από τα πράγματα ξεπερασμένη, ηθική. η λέξη εδώ σημαίνει ακριβώς την εμμονή στη στατικότητα, στη συντήρηση και μάλιστα όχι πραγμάτων που ισχύουν αλλά που υποτίθεται ότι ίσχυαν (σε μεγάλο βαθμό) πρακτικά κάποτε και γίνονταν αποδεκτά θεωρητικώς, επίσης κάποτε.

Ασφαλώς και υπάρχει διαφορετικό πνεύμα σε κάθε πολιτισμό και ομάδα εθνών. το ζήτημα είναι, ποιος επικράτησε και ποιος έγινε μουσειακός. και κυρίως γιατί.
Ο κύριος Βέμπερ. ασφαλώς ήταν ο πρώιμος καπιταλισμός που δημιούργησε τον προτεσταντισμό, ο οποίος ενδυνάμωσε την τάση του, κι όχι ο προτεσταντισμός ο οποίος γέννησε ή πρώτος έδωσε την ώθηση στον καπιταλισμό. προηγούνται τα πράγματα και έπονται οι ιδέες, οι οποίες εκλογικεύουν μια κατάσταση και την εξιδανικεύουν ως στόχο της κοινωνίας και του ανθρώπου. αλλά γιατί, τέλος πάντων οι κινέζοι και οι ιάπωνες, μη προτεστάντες αμφότεροι, έπεσαν με τα μούτρα στον καπιταλισμό;

Δεν καταλαβαίνω όμως γιατί αγιοποιείς τους ηττημένους πολιτισμούς ισχυριζόμενος ότι "δεν ήθελαν να κυριαρχήσουν" ερμηνεύοντας με τον τρόπο αυτόν την ανικανότητα ή τον συντηρητισμό τους. χωρίς να ισχυρίζεται κανείς ότι η κυριαρχία είναι καλό, είναι γεγονός ότι το, σήμερα εμφανιζόμενο ως πτωχοπροδρομικό, ισλάμ απέτυχε να κατακτήσει και να αφανίσει τα πάντα τον 7ο αι, ότι αντίστοιχα το βυζάντιο απέτυχε να επανακτήσει την "οικουμένη", ότι οι κινέζοι μανδαρίνοι τράβηξαν τα χαλινάρια όταν οι τολμηροί θαλασσοπόροι του ήταν έτοιμοι να κάνουν ό,τι η Δύση: να κατακτήσουν τον κόσμο. δύσκολα και άδικα μπορεί να αποδοθούν αυτά σε κάποια "ανιδιοτέλεια" ή πτωχοπροδρομισμό των μη δυτικών.

Συλλογικό φαντασιακό. ποιος το αρνείται, το θέμα είναι ποιος το δημιουργεί. ποιος επεξεργάζεται τις παραδόσεις, ποιος καινοτομεί, ποιος επιβάλλει την άποψή του, μέσω νόμων, μέσω της τηλεόρασης, μέσω των μμε, μέσω των σχολείων. το θέμα επίσης είναι ότι το "συλλογικό" δεν είναι στατικό, όσο ήταν παλιότερα, αλλά ευμετάβλητο, εκτός από ελεγχόμενο από λίγους και όχι πολλούς.



Οι ιστορίες όλων των απελευθερωτικών κινημάτων, με πράξεις αυτοθυσίας δεν βεβαιώνουν το αντίθετο; Δηλαδή, άγονται και φέρονται από το στομάχι τους, αλλά άμα λάχει επιλέγουν και το βιολογικό τους θάνατο;

όταν η βιολογική σου ζωή είναι ήδη θάνατος, ασφαλώς και επιλέγεις το θάνατο. ο άνθρωπος προτιμά να διασώσει την κοινωνική αντί της βιολογικής του ταυτότητας, αυτό βέβαια δεν είναι αυτοθυσία, αυτό είναι θάνατος υπέρ του ιδεατού εαυτού. στην παρισινή κομμούνα, οι πολίτες έπειτα από ένα διάστημα τα παράτησαν για χάρη των "ειδικών", το αυτό έγινε και στη ρωσσική επανάσταση. αλλά γιατί δεν πας λίγο πιο πίσω; ποιοι ήταν αυτοί που έπεισαν κάποιους να επαναστατήσουν; ο ίδιος ο λαός; όχι ασφαλώς. κάποιοι "πρωτοπόροι".


συνεχίζω, αν προλάβω, στην μεθεπόμενη ανάρτησή σου


είναι συντηρητικές, όχι γιατί ωφελούν ή βλάπτουν την ανθρωπότητα (αν και σύμφωνα με έναν μεγάλο Πατέρεα του 4ου αι. δε θα πάθαινε τίποτα η ανθρωπότητα ούτε θα εξαφανιζόταν από την παρθενία, αφού οι άνθρωποι που γεννήθηκαν - εξαιτίας της συνουσίας - είναι ήδη πολλοί)

Πράγμα το οποίο ισχύει διπλά με τον υπερπληθυσμό!

αλλά επειδή οι υποστηρικτές τους απλώς επιδιώκουν να παραμείνουν ή να επανέλθουν τα σεξουαλικά ήθη σε μια, από τα πράγματα ξεπερασμένη, ηθική. η λέξη εδώ σημαίνει ακριβώς την εμμονή στη στατικότητα, στη συντήρηση και μάλιστα όχι πραγμάτων που ισχύουν αλλά που υποτίθεται ότι ίσχυαν (σε μεγάλο βαθμό) πρακτικά κάποτε και γίνονταν αποδεκτά θεωρητικώς, επίσης κάποτε.

Από τα πράγματα ξεπερασμένη, λες. Αλλά τα πράγματα δεν ξεπερνούν, ούτε επιβάλλουν. Οι άνθρωποι αποφασίζουν και το τι γίνονταν θεωρητικά αποδεκτό κάποτε δεν σημαίνει τίποτα για την εγκυροτητά του σήμερα ή αύριο. Ούτε για την ακυρότητα του.

Ασφαλώς και υπάρχει διαφορετικό πνεύμα σε κάθε πολιτισμό και ομάδα εθνών. το ζήτημα είναι, ποιος επικράτησε και ποιος έγινε μουσειακός. και κυρίως γιατί.
Ο κύριος Βέμπερ. ασφαλώς ήταν ο πρώιμος καπιταλισμός που δημιούργησε τον προτεσταντισμό, ο οποίος ενδυνάμωσε την τάση του, κι όχι ο προτεσταντισμός ο οποίος γέννησε ή πρώτος έδωσε την ώθηση στον καπιταλισμό. προηγούνται τα πράγματα και έπονται οι ιδέες, οι οποίες εκλογικεύουν μια κατάσταση και την εξιδανικεύουν ως στόχο της κοινωνίας και του ανθρώπου.


Ποιός είπε ότι προηγούνται τα πράγματα; Μια χυδαία οικονομιστική εκδοχή αλά παλαιομαρξισμού; Ο Βέμπερ πάντως λέει το αντίθετο: ο προτεσταντισμός υπήρξε το πλαίσιο και ο καπιταλισμός το αποτέλεσμα (εποικοδόμημα) που κτίστηκε πάνω του.

αλλά γιατί, τέλος πάντων οι κινέζοι και οι ιάπωνες, μη προτεστάντες αμφότεροι, έπεσαν με τα μούτρα στον καπιταλισμό;

Δεν έπεσαν ακριβώς με τα μούτρα στον καπιταλισμό. Καταρχήν, επειδή στην θεωρία η ακρίβεια έχει μεγάλη σημασία, καπιταλισμός όπως αυτός της θεωρίας του Βέμπερ, της αστικής εποχής και με τις αστικές αξίες, δεν εμφανίστηκε ποτέ, ούτε στην Κίνα, ούτε στην Ιαπωνία. Αμφότερες πέρασαν στον "καπιταλισμό" (σωστότερα: στην σύγχρονη παραγωγή), στην εποχή της μαζικής δημοκρατίας της δύσεως.

Δεύτερον, το πνεύμα εκείνο το παλαιο-καπιταλιστικό δεν το εμπέδωσαν ποτέ: οι Ιάπωνες έχουν μια παρόμοια, δική τους, φιλοσοφία αυστηρότητας και πειθαρχίας και οι Κινέζοι τον κομφουκιανισμό. Ούτε η κοσμοθεωρία τους, ούτε η δομή τους είναι δυτική. Μαϊμού δυτική, σε ένα βαθμό, ναι.

Δεν καταλαβαίνω όμως γιατί αγιοποιείς τους ηττημένους πολιτισμούς ισχυριζόμενος ότι "δεν ήθελαν να κυριαρχήσουν" ερμηνεύοντας με τον τρόπο αυτόν την ανικανότητα ή τον συντηρητισμό τους. χωρίς να ισχυρίζεται κανείς ότι η κυριαρχία είναι καλό, είναι γεγονός ότι το, σήμερα εμφανιζόμενο ως πτωχοπροδρομικό, ισλάμ απέτυχε να κατακτήσει και να αφανίσει τα πάντα τον 7ο αι, ότι αντίστοιχα το βυζάντιο απέτυχε να επανακτήσει την "οικουμένη", ότι οι κινέζοι μανδαρίνοι τράβηξαν τα χαλινάρια όταν οι τολμηροί θαλασσοπόροι του ήταν έτοιμοι να κάνουν ό,τι η Δύση: να κατακτήσουν τον κόσμο. δύσκολα και άδικα μπορεί να αποδοθούν αυτά σε κάποια "ανιδιοτέλεια" ή πτωχοπροδρομισμό των μη δυτικών.

Όπως είπα, το σημαντικό δεν είναι η επισήμανση των ομοιοτήτων, αλλά των διαφορών. Η ανακάλυψη ότι και το Ισλάμ και το Βυζάντιο είχαν στρατό όπως η Δύση, δεν μας λέει κάτι. Το τι *δεν* είχαν θα μας έλεγε.

Αλλά, ήδη στα μάτια της θεωρίας σου, όλα αυτά είναι ισοδύναμες μονάδες, και έτυχε η μια να υπερισχύσει της άλλης. Επομένως τι μπρόκολα, τι λάχανα, τι Δύση τι Βυζάντιο. Άμα πετύχαιναν, τα ίδια θα έκαναν.

Απαντώ λοιπόν: δεν αγιοποιώ τους ηττημένους πολιτισμούς, προσπαθώ να δω τις διαφορές τους. Βλέπω γιατί οι τάδε δυναμική εξελίχθηκε στον ένα πολιτισμό -σε κάθε ευκαιρία, στο μέγιστο βαθμό, σε φοβερή τελειότητα-, ενώ παραγκωνίστηκε στον άλλο. Στο παιχνίδι της κατίσχυσης δεν δίνω σημασία στο αποτέλεσμα ή το δυνάμει αποτέλεσμα αλλά στο πως και γιατί κατεβαίνει ένας πολιτισμός σε αυτό.

όταν η βιολογική σου ζωή είναι ήδη θάνατος, ασφαλώς και επιλέγεις το θάνατο. ο άνθρωπος προτιμά να διασώσει την κοινωνική αντί της βιολογικής του ταυτότητας, αυτό βέβαια δεν είναι αυτοθυσία, αυτό είναι θάνατος υπέρ του ιδεατού εαυτού. στην παρισινή κομμούνα, οι πολίτες έπειτα από ένα διάστημα τα παράτησαν για χάρη των "ειδικών", το αυτό έγινε και στη ρωσσική επανάσταση. αλλά γιατί δεν πας λίγο πιο πίσω; ποιοι ήταν αυτοί που έπεισαν κάποιους να επαναστατήσουν; ο ίδιος ο λαός; όχι ασφαλώς. κάποιοι "πρωτοπόροι".

Και όμως, οι πρωτοπόροι έρχονται πάντα αργά. Εξηγητικά και καπελο-τικά. Ασφαλώς ο ίδιος ο λαός, και συγκεκριμένα οι ιστορικές δυνάμεις.


Πράγμα το οποίο ισχύει διπλά με τον υπερπληθυσμό!

άλλα λόγια να αγαπιόμαστε δηλαδή



Από τα πράγματα ξεπερασμένη, λες. Αλλά τα πράγματα δεν ξεπερνούν, ούτε επιβάλλουν. Οι άνθρωποι αποφασίζουν και το τι γίνονταν θεωρητικά αποδεκτό κάποτε δεν σημαίνει τίποτα για την εγκυροτητά του σήμερα ή αύριο. Ούτε για την ακυρότητα του.

τα πράγματα δεν είναι παρά οι πράξεις και η συμφωνία των ανθρώπων, όπως έχουν τώρα. οι υποθέσεις ότι σε 50 ή 100 χρόνια η παρθενία και η εγκράτεια θα γίνουν αποδεκτές και δέον είναι τόσο ανούσιες όσο και ότι θα έρθουν οι Έψιλον. μιλάμε για τώρα, όπως αυτό έχει διαμορφωθεί. Αλλά η απαίτηση να γίνεται αποδεκτός ο χαρακτηρισμός "πόρνοι" δεν ισοδυναμεί με την προσπάθεια να γίνει αποδεκτή από την κοινωνία στο μέλλον η ξεπερασμένη σήμερα ηθική αυτή, αλλά να γίνει αποδεκτή σήμερα. πράγμα που είναι εκτός τόπου και χρόνου.



Ποιός είπε ότι προηγούνται τα πράγματα; Μια χυδαία οικονομιστική εκδοχή αλά παλαιομαρξισμού; Ο Βέμπερ πάντως λέει το αντίθετο: ο προτεσταντισμός υπήρξε το πλαίσιο και ο καπιταλισμός το αποτέλεσμα (εποικοδόμημα) που κτίστηκε πάνω του.

Ποιος είπε ότι προηγούνται οι ιδέες; μια χυδαία ιδεαλιστική, δηθεν αιώνια και ανώτερη,αντίληψη ορισμένων παπάδων και του Πλάτωνα; άλλωστε συγχέεις τα "πράγματα" με την οικονομία. η οικονομία είναι η "ειμαρμένη" των νέων χρόνων και αυτή προ-καθορίζει τις εξελίξεις σε μεγάλο βαθμό. τα
"πράγματα" είναι κάτι ευρύτερο από την οικονομία. μπορεί να είναι λ.χ. οι οικονομικές συνθήκες, η τεχνογνωσία, η στρατιωτική δύναμη, ο βαθμός οργάνωσης της κοινωνίας. και ποιος είναι ο Βέμπερ, ο μεγάλος οικονομολόγος είναι; ο καπιταλισμός, η αύξηση της σημασίας του εμπορίου, η εμφάνιση της πρώιμης αστικής τάξης και των εμπόρων προϋπήρχαν της εμφάνισης μιας ιδεολογίας η οποία εξυμνούσε ακριβώς τις αξίες της εργατικότητας και της ανταμοιβής μέσω του πλούτου (ο πλούτος ως δείγμα θείας εύνοιας, τα καλά έργα=αυξηση του πλούτου και αγαθοεργίες), η οποία ασφαλώς έδωσε επιπλέον ώθηση και θωράκισε τους αστούς ιδεολογικά έναντι των φεουδαρχών και των παπάδων, αλλά δεν ήταν το πλαίσιο γέννησης, μα το εποικοδόμημα.



Δεν έπεσαν ακριβώς με τα μούτρα στον καπιταλισμό. Καταρχήν, επειδή στην θεωρία η ακρίβεια έχει μεγάλη σημασία, καπιταλισμός όπως αυτός της θεωρίας του Βέμπερ, της αστικής εποχής και με τις αστικές αξίες, δεν εμφανίστηκε ποτέ, ούτε στην Κίνα, ούτε στην Ιαπωνία. Αμφότερες πέρασαν στον "καπιταλισμό" (σωστότερα: στην σύγχρονη παραγωγή), στην εποχή της μαζικής δημοκρατίας της δύσεως.

στον ίδιο καπιταλισμό, τώρα, βρίσκονται και οι δυτικές χώρες. οπότε ποιο το νόημα που οι απωανατολίτες δεν πέρασαν στον καπιταλισμό του 19ου αλλά στον "καπιταλισμό" του β' μισού του 20ού αι.; η ουσία του καπιταλισμού παραμένει η ίδια και εξάλλου οι ιάπωνες εκβιομηχανίστηκαν από τις αρχές του 20ού αι.



Δεύτερον, το πνεύμα εκείνο το παλαιο-καπιταλιστικό δεν το εμπέδωσαν ποτέ: οι Ιάπωνες έχουν μια παρόμοια, δική τους, φιλοσοφία αυστηρότητας και πειθαρχίας και οι Κινέζοι τον κομφουκιανισμό. Ούτε η κοσμοθεωρία τους, ούτε η δομή τους είναι δυτική. Μαϊμού δυτική, σε ένα βαθμό, ναι.

ακριβώς επειδή η θεωρία διαφέρει ενώ τα αποτελέσματα είναι τα ίδια και σε δυτικούς και σε ιάπωνες, είναι τα πράγματα και όχι η διαφορετική θεωρία το πλαίσιο ή η βάση. επιπλέον η πραγματικότητα δεν είναι διόλου στατική, ώστε οι Ιάπωνες να μην εκδυτικίζονται μετατρεπόμενοι σε μια μαζική δημοκρατία.



Όπως είπα, το σημαντικό δεν είναι η επισήμανση των ομοιοτήτων, αλλά των διαφορών. Η ανακάλυψη ότι και το Ισλάμ και το Βυζάντιο είχαν στρατό όπως η Δύση, δεν μας λέει κάτι. Το τι *δεν* είχαν θα μας έλεγε.
Αλλά, ήδη στα μάτια της θεωρίας σου, όλα αυτά είναι ισοδύναμες μονάδες, και έτυχε η μια να υπερισχύσει της άλλης. Επομένως τι μπρόκολα, τι λάχανα, τι Δύση τι Βυζάντιο. Άμα πετύχαιναν, τα ίδια θα έκαναν.

ότι υπάρχουν διαφορές σε άλλους τομείς δε σημαίνει ότι ως προς την ισχύ και την απαίτηση παγκόσμιας υποταγής το Βυζάντιο και το Ισλάμ διέφεραν από τη Δύση. ξεκινώντας από τις διαφορές, τις γενικεύεις αβάσιμα και καταλήγεις να θεωρείς διαφορετική ακόμη και την "εξωτερική πολιτική" των δύο πρώτων πολιτισμών προς τους ανόμοιούς τους. κάτι το οποίο είναι από τους πλέον αναληθής ισχυρισμούς και ακριβώς συνιστά την αγιοποίηση που προανέφερα. γιατί δεν υπήρξε πάντοτε ο καιρός κατά τον οποίο η Δύση κυριαρχούσε ενώ το Βυζάντιο και το Ισλάμ ταπεινώνονταν. γινόταν και το αντίθετο. στον καιρό του Ιουστινιανού και των Μακεδόνων καθώς και στον καιρό της ισλαμικής αραβικής και τουρκικής εξάπλωσης δεν παρατηρήθηκε κάποια μη "σταυροφορική" δραστηριότητα, το αντίθετο, υπήρξε προσπάθεια να εξαφανιστούν οι αλλόφρονες και να υποταγούν όσοι θεωρούνται αναφομοιώσιμοι. πράγμα που ακριβώς έκανε και κάνει η Δύση από τον 15ο ή 13ο αι. Η ίδια η ιστορική πραγματικότητα αποδεικνύει ότι Βυζάντιο και αραβοτουρκικό Ισλάμ, όταν μπορούσαν να κάνουν τα ίδια με την Δύση, αναλόγως των υλικών συνθηκών, τα έκαναν.



δεν αγιοποιώ τους ηττημένους πολιτισμούς, προσπαθώ να δω τις διαφορές τους. Βλέπω γιατί οι τάδε δυναμική εξελίχθηκε στον ένα πολιτισμό -σε κάθε ευκαιρία, στο μέγιστο βαθμό, σε φοβερή τελειότητα-, ενώ παραγκωνίστηκε στον άλλο. Στο παιχνίδι της κατίσχυσης δεν δίνω σημασία στο αποτέλεσμα ή το δυνάμει αποτέλεσμα αλλά στο πως και γιατί κατεβαίνει ένας πολιτισμός σε αυτό.

πώς βλέπεις ότι η τάδε δυναμική εξελίχθηκε στον ένα πολιτισμό παραγκωνιζόμενη στον άλλον, τη στιγμή που λ.χ. λίγο πριν το 1204 το Βυζάντιο επεδίωκε την οικουμενική πολιτική κυριαρχία στον χριστιανικό χώρο; ο λεγόμενος πτωχοπροδρομισμός των Βυζαντινών είναι προϊόν των τελευταίων αιώνων παρακμής, την οποία και εκλογικεύει. "γιατί διαλυόμαστε; γιατί είμαστε αμαρτωλοί, αλλά δεν πειράζει, αφού έχουμε την ανώτερη θεωρία". τον καιρό λ.χ. του Νικηφόρου Φωκά ή του Βασίλειου Β' που ξερίζωναν και εκτύφλωναν τους στασιαστές και τους κατόχους της Κρήτης, δηλαδή τον καιρό στον οποίο πρέπει να συγκρίνουμε το νικηφόρο Βυζάντιο (και αντίστοιχα το Ισλάμ) με την σήμερα νικηφόρα Δύση, κάτι τέτοιες μοιρολατρείες διόλου δεν θεωρούνταν τμήμα της θεωρίας του πολιτισμού ή της θρησκείας (όπως οι σημερινοί Νεορθόδοξοι πρεσβεύουν ζητώντας την επιστροφή της παράδοσης - την ίδια λειτουργία, επιθετική, έπαιζε και το ισλαμικό κισμέτ: όχι της ηττοπάθειας, αλλά του πεπρωμένου της νίκης) το αντίθετο: η τελευταία εκλογίκευε και ενθάρρυνε, εμμέσως κι όχι ρητά ασφαλώς, την λογική της επέκτασης, της μίας παγκόσμιας χριστιανικής αυτοκρατορίας των Ρωμαίων. οι Δυτικοί δεν ήταν λιγότερο μισαλλόδοξοι τον 10ο αι. από τους Βυζαντινούς, ως προς τη βεβαιότητα της αλήθειας μόνο της δικής τους θεωρίας. απλώς έτυχε, για διάφορους λόγους, ιστορικώς να "έχουν το λόγο", κι όχι γιατί στην κοσμοθεωρία τους υπήρχε λιγότερη διάθεση για πολυπολιτισμό από ό,τι στο Ισλάμ που επέβαλε χαράτσι και εξισλάμισε "ειρηνικά" τόσον κόσμο από Ισπανία ώς Ινδία.
και πώς δίνεις σημασία στο πώς κατεβαίνει ένας πολιτισμός, πώς ηττάται, τη στιγμή που χλευάζεις τας αθέους θεωρίας, περί της υπεροχής του υλικού παράγοντα;



Και όμως, οι πρωτοπόροι έρχονται πάντα αργά. Εξηγητικά και καπελο-τικά. Ασφαλώς ο ίδιος ο λαός, και συγκεκριμένα οι ιστορικές δυνάμεις.

κι όμως, αμέσως οι πρωτοπόροι ξεπηδάν και καθοδηγούν το λαό. κανείς δεν επαναστατεί δίχως λόγο, τον οποίον είτε του εξηγεί ο πρωτοπόρος είτε ο εαυτός του, ο οποίος μετατρέπεται σε πρωτοπόρο για τους υπόλοιπους, και αργότερα σε πνευματικό ή πολιτικό ηγέτη.


Πράγμα το οποίο ισχύει διπλά με τον υπερπληθυσμό!

άλλα λόγια να αγαπιόμαστε δηλαδή


Ήτοι;

τα πράγματα δεν είναι παρά οι πράξεις και η συμφωνία των ανθρώπων, όπως έχουν τώρα. οι υποθέσεις ότι σε 50 ή 100 χρόνια η παρθενία και η εγκράτεια θα γίνουν αποδεκτές και δέον είναι τόσο ανούσιες όσο και ότι θα έρθουν οι Έψιλον. μιλάμε για τώρα, όπως αυτό έχει διαμορφωθεί. Αλλά η απαίτηση να γίνεται αποδεκτός ο χαρακτηρισμός "πόρνοι" δεν ισοδυναμεί με την προσπάθεια να γίνει αποδεκτή από την κοινωνία στο μέλλον η ξεπερασμένη σήμερα ηθική αυτή, αλλά να γίνει αποδεκτή σήμερα. πράγμα που είναι εκτός τόπου και χρόνου.

Και ποιός είπε ότι οι κατεστημένες συμβάσεις της εκάστοτε κοινωνίας θα πρέπει να επηρεάζουν την θρησκευτική -ή όποια άλλη- ορολογία; Μάλιστα η ιστορία της θρησκείας τονίζει το ακριβώς αντίθετο παράδειγμα: η χριστιανική ρητορική και ηθική, την εποχή της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας φάνταζε στην καθιερωμένη οπτική εκτός τόπου και χρόνου -τα γράφουν οι ίδιοι. Σε ορισμένους δε, εθνικούς απολογητές, η πιθανότητα ότι θα γίνονταν ανεκτή σε έναν δυο αιώνες θα φάνταζε τόσο ανούσια όσο "η έλευση των Έψιλον".

(Ο Αντρέ Μαλρώ πάντως δήλωσε ότι "Ο 21ος αιώνα θα είναι θρησκευτικός ή θα καταστραφεί". Όχι ότι αποδεικνύει τίποτα, αλλά όντως μια οικολογική καταστροφή ή μια κρίση των πόρων π.χ είναι πιθανότερο να οδηγήσει σε μια αναβίωση της θρησκείας παρά στην παγκόσμια αταξική κοινωνία).

Ποιος είπε ότι προηγούνται οι ιδέες; μια χυδαία ιδεαλιστική, δηθεν αιώνια και ανώτερη, αντίληψη ορισμένων παπάδων και του Πλάτωνα; άλλωστε συγχέεις τα "πράγματα" με την οικονομία. η οικονομία είναι η "ειμαρμένη" των νέων χρόνων και αυτή προ-καθορίζει τις εξελίξεις σε μεγάλο βαθμό. τα "πράγματα" είναι κάτι ευρύτερο από την οικονομία. μπορεί να είναι λ.χ. οι οικονομικές συνθήκες, η τεχνογνωσία, η στρατιωτική δύναμη, ο βαθμός οργάνωσης της κοινωνίας.

Ο Πλάτωνας στην ίδια φράση με "ορισμένους παπάδες";!

Γιατί όχι και ο Χέγκελ λοιπόν.

Οι ιδέες προηγούνται των πραγμάτων καθότι ακόμη και τα πράγματα διαμεσολαβούνται από τις ιδέες. Καθαρά πράγματα δεν έχουν εντοπιστεί στη φύση -πόσο μάλλον στην κοινωνία.

Αν η οικονομία είναι η "ειμαρμένη των νέων χρόνων" τότε δεν είναι ειμαρμένη. Μόνο αν είχε εξαπανέκαθεν (sic) τέτοιο ρόλο, θα ήταν. Εκτός αν ο κόσμος αλλάζει ειμαρμένες (κατά βούληση ή αλλέως πώς).

Όσο για την σημασία των πραγμάτων δεν διαφωνώ, αλλά δεν την έχουν ως πράγματα, αλλά ως νοηματοδοτημένα πράγματα. Πράγμα που είναι άλλο.

στον ίδιο καπιταλισμό, τώρα, βρίσκονται και οι δυτικές χώρες. οπότε ποιο το νόημα που οι απωανατολίτες δεν πέρασαν στον καπιταλισμό του 19ου αλλά στον "καπιταλισμό" του β' μισού του 20ού αι.; η ουσία του καπιταλισμού παραμένει η ίδια και εξάλλου οι ιάπωνες εκβιομηχανίστηκαν από τις αρχές του 20ού αι.

Εμ, τι λέμε τόση ώρα, η ουσία του καπιταλισμού δεν παραμένει η ίδια. Αλλάζει ουσιωδώς. Σε παραπέμπω συνοπτικά στον Π. Κονδύλη, "Η παρακμή του αστικού πολιτισμού". Αλλά είτε από την μια έποψη, είτε από την άλλη -και ανεξάρτητα αν συμφωνεί κανείς με την όποια επιμέρους κριτική-, τα ίδια θα βρείς σε δεκάδες διανοητές, από τον Αντόρνο ως τον Μπρωντιγιάρ.

ακριβώς επειδή η θεωρία διαφέρει ενώ τα αποτελέσματα είναι τα ίδια και σε δυτικούς και σε ιάπωνες, είναι τα πράγματα και όχι η διαφορετική θεωρία το πλαίσιο ή η βάση. επιπλέον η πραγματικότητα δεν είναι διόλου στατική, ώστε οι Ιάπωνες να μην εκδυτικίζονται μετατρεπόμενοι σε μια μαζική δημοκρατία.

Ενδιαφέρουσα οπτική. Αλλά δεν πιστεύω ότι τα αποτελέσματα είναι τα ίδια. Προφανώς βλέπεις την Dell να κατασκευάζει ένα PC, βλέπεις και την Sony να φτιάχνει ένα, επομένως τα αποτελέσματα είναι τα ίδια.

Όμως τα αποτελέσματα δεν είναι τα τελικά προϊόντα. Είναι οι κοινωνικές δομές, το συλλογικό φαντασιακό, η κατανομή του πλούτου και της εξουσίας, κοκ. Και αυτές διαφέρουν, ακόμη και αν τα προϊόντα δεν διαφέρουν ή αν όλοι λιώνουν το πυρίτιο στις ίδιες θερμοκρασίες.

ότι υπάρχουν διαφορές σε άλλους τομείς δε σημαίνει ότι ως προς την ισχύ και την απαίτηση παγκόσμιας υποταγής το Βυζάντιο και το Ισλάμ διέφεραν από τη Δύση.

ξεκινώντας από τις διαφορές, τις γενικεύεις αβάσιμα και καταλήγεις να θεωρείς διαφορετική ακόμη και την "εξωτερική πολιτική" των δύο πρώτων πολιτισμών προς τους ανόμοιούς τους. κάτι το οποίο είναι από τους πλέον αναληθής ισχυρισμούς και ακριβώς συνιστά την αγιοποίηση που προανέφερα. γιατί δεν υπήρξε πάντοτε ο καιρός κατά τον οποίο η Δύση κυριαρχούσε ενώ το Βυζάντιο και το Ισλάμ ταπεινώνονταν.

γινόταν και το αντίθετο. στον καιρό του Ιουστινιανού και των Μακεδόνων καθώς και στον καιρό της ισλαμικής αραβικής και τουρκικής εξάπλωσης δεν παρατηρήθηκε κάποια μη "σταυροφορική" δραστηριότητα, το αντίθετο, υπήρξε προσπάθεια να εξαφανιστούν οι αλλόφρονες και να υποταγούν όσοι θεωρούνται αναφομοιώσιμοι.

πράγμα που ακριβώς έκανε και κάνει η Δύση από τον 15ο ή 13ο αι. Η ίδια η ιστορική πραγματικότητα αποδεικνύει ότι Βυζάντιο και αραβοτουρκικό Ισλάμ, όταν μπορούσαν να κάνουν τα ίδια με την Δύση, αναλόγως των υλικών συνθηκών, τα έκαναν.


Το "αναλόγως των υλικών συνθηκών" αναιρεί την όλη τοποθετησή σου κατά την γνώμη μου. Γιατί οι υλικές συνθήκες δεν είναι ποτέ ίδιες σε δυο διαφορετικές ιστορικές περιόδους, ούτε μόνο αυτές καθορίζουν το ιστορικό αποτέλεσμα. Άλλες ιστορικές ανάγκες οδήγησαν στις σταυροφορίες και άλλες στην εξάπλωση του Ισλάμ φερειπείν.

Ούτε το Βυζάντιο έπαιξε -πάντως όχι μονίμως και επιμένως, ως στρατηγική του αλήθεια- ένα τέτοιο ρόλο, ενώ θα μπορούσε ιδιαιτέρως εύκολα.

πώς βλέπεις ότι η τάδε δυναμική εξελίχθηκε στον ένα πολιτισμό παραγκωνιζόμενη στον άλλον, τη στιγμή που λ.χ. λίγο πριν το 1204 το Βυζάντιο επεδίωκε την οικουμενική πολιτική κυριαρχία στον χριστιανικό χώρο; ο λεγόμενος πτωχοπροδρομισμός των Βυζαντινών είναι προϊόν των τελευταίων αιώνων παρακμής, την οποία και εκλογικεύει. "γιατί διαλυόμαστε; γιατί είμαστε αμαρτωλοί, αλλά δεν πειράζει, αφού έχουμε την ανώτερη θεωρία". τον καιρό λ.χ. του Νικηφόρου Φωκά ή του Βασίλειου Β' που ξερίζωναν και εκτύφλωναν τους στασιαστές και τους κατόχους της Κρήτης, δηλαδή τον καιρό στον οποίο πρέπει να συγκρίνουμε το νικηφόρο Βυζάντιο (και αντίστοιχα το Ισλάμ) με την σήμερα νικηφόρα Δύση, κάτι τέτοιες μοιρολατρείες διόλου δεν θεωρούνταν τμήμα της θεωρίας του πολιτισμού ή της θρησκείας

Μα ακριβώς επειδή η επιδίωξη της "οικουμενικής πολιτικής κυριαρχής στον χριστιανικό χώρο" δεν πήρε τις ίδιες μορφές ούτε την ίδια ένταση στην Βυζαντινή και την Δυτική κοσμοθεώρηση.

και πώς δίνεις σημασία στο πώς κατεβαίνει ένας πολιτισμός, πώς ηττάται, τη στιγμή που χλευάζεις τας αθέους θεωρίας, περί της υπεροχής του υλικού παράγοντα;

Δεν καταλαβαίνω την ερώτηση.

κι όμως, αμέσως οι πρωτοπόροι ξεπηδάν και καθοδηγούν το λαό. κανείς δεν επαναστατεί δίχως λόγο, τον οποίον είτε του εξηγεί ο πρωτοπόρος είτε ο εαυτός του, ο οποίος μετατρέπεται σε πρωτοπόρο για τους υπόλοιπους, και αργότερα σε πνευματικό ή πολιτικό ηγέτη.

Αντιθέτως, οι υποτιθέμενοι ηγέτες είναι κινούμενα της ιστορίας. Αν δεν ήταν αυτοί, θα ήτο κάποιος άλλος -γι' αυτό εξάλλου και σε κάθε ιστορική περίοδο πολλοί λένε τα ίδια, και πολλοί παράγοντες οδηγούν προς κάποια πλευρά. Μήπως π.χ. η Γερμανία θα κάθονταν στα αυγά της αν ο Χίτλερ είχε πεθάνει στην γέννα, ή καθόρισαν την εξέλιξη άλλοι παράγοντες, όπως οι προηγούμενες συμφωνίες, η έλλειψη αποικιών κλπ;


Πράγμα το οποίο ισχύει διπλά με τον υπερπληθυσμό!

άλλα λόγια να αγαπιόμαστε δηλαδή

Ήτοι;

ήτοι το ζήτημα του υπερπληθυσμού δεν αντιμετωπίζεται από κανέναν τώρα στα σοβαρά με την παρθενία, ως πρόταση, ή την εγκράτεια, παρά με την αναδιανομή του πλούτου ή τον έλεγχο των γεννήσεων - όχι του σεξ.



Και ποιός είπε ότι οι κατεστημένες συμβάσεις της εκάστοτε κοινωνίας θα πρέπει να επηρεάζουν την θρησκευτική -ή όποια άλλη- ορολογία;

το ίδιο το χριστιανικό παράδειγμα, μιας θρησκείας που γεννήθηκε στον ελληνορρωμαϊκό και όχι στον αζτεκικό κόσμο, χρησιμοποίησε, από την ορολογία για το θεό ώς τις απεικονίσεις των αγγέλων και των δαιμόνων, τις εικόνες και την κοσμοαντίληψη, τα ήθη κ.λπ. του ρωμαϊκού κόσμου του 1ου-4ου αι.
αλλά όπως και να έχει, το ζήτημα δεν είναι αν θα επικρατήσουν σε 1 ή 2 αιώνες οι Έψιλον ή η παρθενία, όπως επικράτησε ο χριστιανισμός σε 2 αιώνες μετά τον 2ο αι. μ.Χ., αλλά ότι αν κανείς νομίζει ότι μπορεί να προτείνει εκτός τόπου και χρόνου λύσεις, και μάλιστα δοκιμασμένες και αποτυχημένες (π.χ. στο Βυζάντιο εκτός μοναστηριών), έχει το ελεύθερο αλλά ας μη εκπλήσσεται που θα του φέρονται, αναλόγως των συνθηκών (δλδ όχι λιοντάρια, αλλά ατελείωτη περιθωριοποίηση) όπως και τον 2ο αιώνα και μάλιστα ότι θα χάσει την κοινωνική του απήχηση επιστρέφοντας σε αυτήν του 2ου αι. γιατί, αν οι χριστιανοί του 2ου αι. έβλεπαν πόσο παρθένοι, εγκρατείς, μη ψευδόμενοι κ.λπ. ήταν αυτοί του 5ου αι. (όταν είχε "επικρατήσει" ο χριστιανισμός) θα αηδίαζαν όπως λ.χ. τα επτά κοιμισμένα παιδιά, χωρίς καθόλου να είναι πουριτανοί ή του Σωτήρα.



η χριστιανική ρητορική και ηθική, την εποχή της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας φάνταζε στην καθιερωμένη οπτική εκτός τόπου και χρόνου -τα γράφουν οι ίδιοι. Σε ορισμένους δε, εθνικούς απολογητές, η πιθανότητα ότι θα γίνονταν ανεκτή σε έναν δυο αιώνες θα φάνταζε τόσο ανούσια όσο "η έλευση των Έψιλον".

οι ίδιοι εθνικοί απολογητές είχαν τόσο όμοια (π.χ. σεξουαλική) ηθική, ώστε αυτομαστιγώνονταν, είχαν ζώνες εγκράτειας για τις άτεκνες συζύγους τους, δεν είχαν συνευρεθεί ποτέ σε όλη τους τη ζωή. το μόνο που άλλαξε ήταν το πρότυπο, η συμπεριφορά των διανοουμένων αλλά και η εντός της κοινωνίας σεξουαλική ηθική των ανθρώπων δεν άλλαξε πολύ.



Ο Πλάτωνας στην ίδια φράση με "ορισμένους παπάδες";!
Γιατί όχι και ο Χέγκελ λοιπόν.
Οι ιδέες προηγούνται των πραγμάτων καθότι ακόμη και τα πράγματα διαμεσολαβούνται από τις ιδέες. Καθαρά πράγματα δεν έχουν εντοπιστεί στη φύση -πόσο μάλλον στην κοινωνία.

και γιατι όχι στην ίδια φράση; οι ιδέες έπονται των πραγμάτων, κι αυτό φαίνεται ιστορικά. δεν έχασε ούτε το Βυζάντιο ούτε η ΕΣΣΔ επειδή οι ιδέες τους, ο τρόπος σκέψης που εκεί προβαλόταν ως πρότυπο, ήταν κατώτερες αντικειμενικά, αλλά για απολύτως υλικούς τρόπους, καθόσον "διαφθορά" ή "αμαρτωλότητα" υπήρχε παντού και πάντα (ειδικά σε αιρετικούς ή μη γνώστες των ακριβών νόμων του υλισμού). δεν αναφέρομαι στο αβγό-κότα δίλημμα, αν προέκυψε πρώτη η σκέψη ή η πράξη.



Αν η οικονομία είναι η "ειμαρμένη των νέων χρόνων" τότε δεν είναι ειμαρμένη. Μόνο αν είχε εξαπανέκαθεν (sic) τέτοιο ρόλο, θα ήταν. Εκτός αν ο κόσμος αλλάζει ειμαρμένες (κατά βούληση ή αλλέως πώς).

δεν χρειάζεται να είναι παντοτινά ειμαρμένη η οικονομία, ώστε να θεωρηθεί ε΄τσι για τους νέους χρόνους. κι ο χριστιανισμός, το πρότυπο της αγιοσύνης θεωρείτο τέτοιο κατά τον μεσαίωνα, ήταν η ειμαρμένη της εποχής του. το πώς αλλάζει πρότυπο ο κόσμος είναι άλλο θέμα, διαφορετικό από το γεγονός ότι εντός μιας δεδόμένης περιόδου ένα πρότυπο ή ένα στοιχείο συνιστά πρότυπο ή το πεδίο στο οποίο όλοι οι τοτεινοί επιλέγουν να συναγωνιστούν.



Εμ, τι λέμε τόση ώρα, η ουσία του καπιταλισμού δεν παραμένει η ίδια. Αλλάζει ουσιωδώς. Σε παραπέμπω συνοπτικά στον Π. Κονδύλη, "Η παρακμή του αστικού πολιτισμού". Αλλά είτε από την μια έποψη, είτε από την άλλη -και ανεξάρτητα αν συμφωνεί κανείς με την όποια επιμέρους κριτική-, τα ίδια θα βρείς σε δεκάδες διανοητές, από τον Αντόρνο ως τον Μπρωντιγιάρ.

δηλαδή τι άλλαξε στην ποιότητα της εκμετάλλευσης ανθρώπου από άνθρωπο, στην κατοχή πλούτου ή μέσων παραγωγής ή υπηρεσιών από λίγους και στην μη κατοχή από άλλους; άλλο πράγμα η μαζικότητα, πράγμα που επέφερε το "θάνατο" του αστού και άλλο αν η διαδικασία αυτή, ο τρόπος ζωής και δράσης, συνεχίστηκε, λίγοτερο ιεραρχικά και λιγότερο κλειστά.



Όμως τα αποτελέσματα δεν είναι τα τελικά προϊόντα. Είναι οι κοινωνικές δομές, το συλλογικό φαντασιακό, η κατανομή του πλούτου και της εξουσίας, κοκ. Και αυτές διαφέρουν, ακόμη και αν τα προϊόντα δεν διαφέρουν ή αν όλοι λιώνουν το πυρίτιο στις ίδιες θερμοκρασίες.

οι πολιτισμοί δεν χωρίζονται με στεγανά. οι ιάπωνες που συνήθισαν στην ευζωία δεν είναι οι ιάπωνες του 19ου αι. οι οποίοι ζούσαν και σκέφτονταν όπως οι ιάπωνες του 10ου αι. μάλιστα το κάλυμμα της παράδοσης μπορεί κάλλιστα να φοριέται προκειμένου να υπάρξει ψυχολογική αναπλήρωση για τον εκδυτικισμό. οι ιρανοί που χρησιμοποιούν πυρηνική ενέργεια είναι (ειλικρινά) πιο φανατικοί ισλαμιστές από ό,τι πριν, ωστόσο έχουν μπει, δειλά (όπως και λ.χ. οι Σαουδάραβες) στη λογική της κατανάλωσης, της απαίτησης για δυτικό βιωτικό επίπεδο κοκ. αυτό δεν είναι μη-δυτικό, είναι σταδιακός εκδυτικισμός, πράγμα που και οι ίδιοι θέλουν, διότι δεν είναι ούτε αφελείς ούτε πρόθυμοι να μην συναγωνιστούν στην "ειμαρμένη των νέων χρόνων", την οικονομία και την υλική δύναμη, τους σύγχρονούς τους λαούς.



Το "αναλόγως των υλικών συνθηκών" αναιρεί την όλη τοποθετησή σου κατά την γνώμη μου. Γιατί οι υλικές συνθήκες δεν είναι ποτέ ίδιες σε δυο διαφορετικές ιστορικές περιόδους, ούτε μόνο αυτές καθορίζουν το ιστορικό αποτέλεσμα. Άλλες ιστορικές ανάγκες οδήγησαν στις σταυροφορίες και άλλες στην εξάπλωση του Ισλάμ φερειπείν.
Ούτε το Βυζάντιο έπαιξε -πάντως όχι μονίμως και επιμένως, ως στρατηγική του αλήθεια- ένα τέτοιο ρόλο, ενώ θα μπορούσε ιδιαιτέρως εύκολα.

ότι δεν είναι ίδιες οι υλικές συνθήκες σε κάθε στιγμή δεν σημαίνει ότι δεν μπορεί να υπάρξει σύγκριση. γιατί η σύγκριση γίνεται σωστά όταν έχουμε τους (δύο) διαφορετικούς πολιτισμούς στην ίδια φάση, ακμής ή παρακμής και όχι όταν τους συγκρίνουμε την ίδια στιγμή (κατά την οποία ο ένας ακμάζει ενώ ο άλλος παρακμάζει). η υλική (ή άλλου είδους) ακμή ενός πολιτισμού και πόση λ.χ. επιθετικότητα ή έπαρση έχει προς τους αλλόπιστους πολιτισμούς αυτός, συγκρίνεται με την επιθετικότητα ή έπαρση του (σήμερα ηττημένου αλλά άλλοτε) άλλου πολιτισμού, όταν εκείνος είχε το πάνω χέρι ή την απαραίτητη ζωτικότητα. ότι άλλες υλικές δυνατότητες καταστροφής είχε η Δύση τον 12ο αι. και οι ΆΡαβες τον 7ο αι. δεν σημαίνει τίποτα, γιατί αυτό που κρίνεται είναι η θέλησή τους (δυτικών, ισλαμιστών ή βυζαντινών), στο απόγειο της ακμής τους να καταστρέψουν ή να υποτάξουν τους αλλόφρονες. και κάτι τέτοιο υπήρξε για όλους. έστω και στα λόγια. ότι το Βυζάντιο έπαιξε τέτοιο ρόλο είναι ιστορικά προφανές και έχω δώσει παραδείγματα. ότι απέτυχε, ενώ η Δύση το πέτυχε και πήρε ακόμη περισσότερη φόρα πετυχαίνοντάς το (κατά του Βυζαντίου και κατά των Αράβων) δεν έχει σχέση ούτε οφείλεται στην πνευματικότερη ή ανθρωπιστικότερη τάχα παράδοσή του, αλλά στην υλική αδυναμία του.



Μα ακριβώς επειδή η επιδίωξη της "οικουμενικής πολιτικής κυριαρχής στον χριστιανικό χώρο" δεν πήρε τις ίδιες μορφές ούτε την ίδια ένταση στην Βυζαντινή και την Δυτική κοσμοθεώρηση.

ασφαλώς και τις πήρε, όποτε μπορούσε. όποτε μπορούσαν οι Βυζαντινοί προσπάθησαν να επανακτήσουν την "Οικουμένη" ή τμήματά της. ακόμη και λίγο πριν καταρρεύσουν, στα 1204, έκαναν συμμαχίες με σκοπό την κυριαρχία στη Δύση. ακόμη και στα λόγια, στα 1452, ισχυρίζονταν ότι είναι οι μόνοι αληθινοί βασιλείς οι δικοί τους. ο πτωχοπροδρομισμός που θεωρείς ότι είναι ίδιο γνώρισμα των μη δυτικών έγινε "σήμα κατατεθέν" μόνο την εποχή της βυζαντινής κατάρρευσης. το "πρόσωπο" βεβαίως υπήρχε, όπως και το κισμέτ, μόνο που άλλα πράγματα σήμαιναν, κοινωνικά, στην εποχή της βυζαντινής ή ισλαμικής δόξας και άλλα στην εποχή που άραβες και βυζαντινοί ήταν κλωτσοσκούφια τούρκων και δυτικών. εξ αυτού λοιπόν και το συμπέρασμά μου για την εσφαλμένη αγιοποίηση των μη δυτικών πολιτισμών.



και πώς δίνεις σημασία στο πώς κατεβαίνει ένας πολιτισμός, πώς ηττάται, τη στιγμή που χλευάζεις τας αθέους θεωρίας, περί της υπεροχής του υλικού παράγοντα;

Δεν καταλαβαίνω την ερώτηση.


εννοώ: επειδή ο βυζαντινός πολιτισμός δεν κατέρρευσε επειδή οι άνθρωποι του 1204 και του1453 έγιναν πιο αμαρτωλοί, σοδομίτες ή πόρνοι, αλλά για υλικούς λόγους, τι άλλο μπορείς να έχεις ως εξήγηση για την κατάρρευση ενός πολιτισμού, τη στιγμή που θεωρείς τα "πράγματα" δευτερεύοντα ή ανούσια μπρος στην τρομερή επίδραση των ιδεών; δεν εξισλαμίστηκαν οι μικρασιάτες επειδή ξαφνικά ανέγνωσαν καλλίτερα το Κοράνι, αλλά επειδή εκ των πραγμάτων έπρεπε είτε να εξοριστούν είτε να γίνουν δούλοι είτε να συμμετάσχουν στην δόξα του λαού ενός άλλου θεού ο οποίος πλέον - από τα "πράγματα" - φαινόταν ότι ήταν πιο νικηφόρος (όπως άλλοτε ήταν ο χριστιανικός), πιο αληθινός.



Αντιθέτως, οι υποτιθέμενοι ηγέτες είναι κινούμενα της ιστορίας. Αν δεν ήταν αυτοί, θα ήτο κάποιος άλλος -γι' αυτό εξάλλου και σε κάθε ιστορική περίοδο πολλοί λένε τα ίδια, και πολλοί παράγοντες οδηγούν προς κάποια πλευρά. Μήπως π.χ. η Γερμανία θα κάθονταν στα αυγά της αν ο Χίτλερ είχε πεθάνει στην γέννα, ή καθόρισαν την εξέλιξη άλλοι παράγοντες, όπως οι προηγούμενες συμφωνίες, η έλλειψη αποικιών κλπ;

δεν είναι διόλου σίγουρο ότι με άλλον αντί του Χίτλερ η Γερμανία θα έφθανε ώς το Άουσβιτς ή ώς τη Μόσχα. ότι ο β' π.π. και ο ρεβανσισμός ήταν μάλλον αναπόφευκτα είναι άλλο θέμα.